سینماسینما، نغمه خدابخش
به ایستگاه پایانی چهل و سومین دوره جشنواره فیلم فجر رسیدیم در حالیکه کوله باری نه چندان پرمایه از فیلمهایی که بعضاً در حد متوسط هم نبود، به دوش میکشیم و حسرت سالهایی را میخوریم که سرگردان و هیجان زده از دیدن فیلمهای نابی بودیم که در دورههای قبل، دهه هشتاد، شگفتزدهمان میکرد. با فیلمهای عاشقانه عاشق میشدیم و ژانر دفاع مقدس ما را تا دل جبهه ها و سنگرها همراهی میکرد، با ساخته های کمدی از ته دل می خندیدیم و آثاری با موضوعات اجتماعی باعث نگاه متفاوت مان به پیرامون میشد و اثر آثار درام تا عمق جانمان نفوذ میکرد. گاه چنان شگفت زده میشدیم که از تحلیل آنها درمانده میشدیم و به سکوت بسنده میکردیم.
و اما فیلمهای دوره های اخیر و دوره ای که اکنون به پایان رسید که آثارش نه ذوق و طعم عاشقی میچشاند و نه رنجش، دردآور است. نه طنزش طناز است و نه حرفش حرف حساب که بیشتر آثار حرافند تا ادعا کنند حرفی برای گفتن دارند!!
ایستگاه آخر این دوره همچون همه ی دوره ها وقت جمع بندی و دادن نظر و آراست نه صرفا بصورت مکتوب که حداقل در ذهنمان ارزیابی کنیم و دریافتیهایمان را بسنجیم. شباهتی که در همه دوره ها مشترک هست دقیقا این نقطه است، نقطه انتخاب. با این تفاوت که در آن سالهای دور که چون خیال گذشت گاه بین انتخاب بهتر و بهترین سرگردان میماندیم و اکنون در انتخاب بین بد و بدتر مستأصل شده ایم.
دوره چهل و سوم جشنواره فیلم در بخش مسابقه جز تعداد انگشت شماری، با زور و ارفاق کمتر از انگشتان یک دست!! آثار قابل توجهی نبودند و جز کسالت ذهن و فرسایش روح ارمغانی به همراه نداشتند در مقابل آنها فیلمهایی که در بخش ویژه به نمایش در آمدند، که توقیف شده ی سالهای قبل را شامل میشدند، هر چند حس و حال خوب دیدن فیلم خوب و معجزه ی سینما را به جان تزریق میکردند اما در انتها حسرتی بزرگ از غیبت همیشگی و تعداد معدودشان به جای گذاشتند که اگر تعدادی از آثار حاضر در بخش اصلی در این سطح از کیفیت قرار داشتند چه دوره ی درخشانی میشد و چه رونقی به حال ما و سینما میداد. گویی این توقع و انتظار تنها تصوری است که صرفا در خیال میگنجد. واقعیت موجود، فیلمهای نمایش داده شدهای هستند که حال در انتظار قضاوتند و چشم براه گرفتن جوایز تا درپوشی بر نقطه ضعفهایشان بگذارند.
بخش قابل توجهی از فیلم های منتخب در بخش اصلی، آثاری است از ژانر دفاع مقدس. روایتگر سرگذشت انسانهایی که از جانشان برای این آب و خاک گذشتند. بهناچار باز هم باید مقایسه کرد و به سالهای قبل برگشت و آثاری را یادآور شد که با دیدن سرگذشت قهرمانانش اشک به چشم می آمد و بغض در گلو مینشست و ساعتها روح و روان را درگیر میکرد و اکنون با فیلمهایی نه چندان تاثیرگذار، نه به لحاظ مضمون که از نظر ساخت و پرداخت موضوع، تنها میتوان تماشاگر بود، دید و بی تفاوت از کنارشان گذشت چون آنگونه که باید حق مطلب ادا نشده.
دیگر آثار نیز در نگاه اول و یک خطی داستان، بنظر متفاوت و قابل توجه بودند و ایده ی اولیه شان کنجکاوی برانگیز اما با پرداخت نادرست و روند نامعقول در حد ایده ای جذاب باقی مانده و خروجی کار اثری بی ارزش و غیر قابل قبول است که صرفا ایده و سرمایه و وقت را هدر داده و در حال حاضر در صف رقابت با یکدیگرند. شاید تنها نکته مثبت فیلمهای ضعیف برای سازندگانشان که اغلب ساخته ی اول و دوم و چندمشان است و در ابتدای راه هستند، تجربه ای باشد برای ساخت بهتر اثر بعدیشان. گویی درس پس میدهند و خرده گرفتن به آنها چندان هم جایز نیست، هرچند که جشنواره جای آزمون و خطا نیست، اما باید در نظر داشت که تولید انبوه اینگونه آثار بی ارزش دردی است بر تن هنر سینما که رفته رفته از پای در می آید و رو به نابودی میرود اما درد بزرگتر و زخم کاری بوسیله ی بزرگترها زده میشود! بزرگتری که روزی آثارش کلاس درس بود و هر فریم از هر سکانس فیلمش سینما را هنری بی بدیل معرفی میکرد در این دوره با کلمه ی پر طمطراق «بیگ پروداکشن» داستانی ساده و قدیمی را با سرمایه ای هنگفت و به مدد تکنولوژی مدرن چنان به تصویر میکشد که بنظر می آید برای جلب نظر حتی به تحریف هم متوصل شده و زمین و زمان را بهم دوخته تا اثرش را به خورد مخاطب دهد (هر چند بهنظر میرسد نظر مخاطب هم چندان برایش مهم نیست) و در این عرصه یکه تازی کند و امکاناتش را به رخ کشد که البته چندان هم مورد اقبال قرار نمیگیرد و ایده که هیچ بلکه سرمایه ای سرسام آور برای کاری بی ارزش و بی حاصل تلف میشود.
سوال اصلی این جاست علاوه بر ساخت آثار غیرقابل قبول و هزینه هایی که صرف تولید آنها میشود، هزینه هایی که از مراسم افتتاحیه جشنواره فیلم و ریخت و پاش ده روزه در سالنهای نمایش و در آخر اجرای مراسم باشکوه اختتامیه برای، هیچ، چه لزومی دارد؟ حاصل این میزان وقت و زمانی که هدر میرود چیست؟ واقعا چه کسی پاسخگوست؟؟…
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- فراخوان چهل و پنجمین جشنواره ملی فیلم فجر منتشر شد
- علیرضا تابش دبیر چهل و پنجمین جشنواره ملی فیلم فجر شد
- روز سینما مبارک، اگر چیزی برای مبارک گفتن مانده باشد
- برخورد سینماگران با جشنواره فیلم فجر؛ مُرده شورها هم گریه کردند!
- اعتراض مهرانه ربی به استفاده از عکسِ کیومرث پوراحمد در جشنواره فجر
- بیانیه انجمن بازیگران درباره برخی اظهارات؛ نادیده گرفتن احوالات روحی جامعه داغدار، دور از موازین اخلاق حرفهای است
- به ادعای سرقت فیلمنامه؛ محمدرضا مروزقی خواستار جلوگیری از نمایش «تقاطع نهایی شب» شد
- اعلام اسامی فیلمهای راهیافته به جشنواره فجر
- درنگی بر جشنواره فیلم فجر/ قاب شکسته سینما
- اگر میدانستم مخالفت میکردم/ واکنش علی نصیریان به پوستر جشنواره فیلم فجر
- رونمایی از پوستر جشنواره فیلم فجر ۴۴ با تصویری از «شیر سنگی»
- فراخوان جشنواره فیلم فجر ۴۴ منتشر شد
- با صدور احکامی از سوی رائد فریدزاده؛ دبیران جشنوارههای ملی و جهانی فیلم فجر معرفی شدند
- «بهانه سکوت»؛ بهانهای برای فکر کردن
پربازدیدترین ها
- نگاهی به سریال پریا / یک عاشقانه نامتعارف
- تاریخچه سریالهای ماه رمضان از ابتدا تاکنون/ در دهه هشتاد ۴۰ سریال روی آنتن رفت
- حقایقی درباره فیلم یک تکه نان به بهانه پخش آن از شبکه نمایش
- حیازدائی از جامعه به سبک نجلا/انتقاد شدید کیهان از سریال نجلا
- نشانهشناسی «صد سال به این سالها»؛ از اندوه بیپایان ایران تا احیای حس نوستالژی
آخرین ها
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر
- در پنجاهودومین دوره برگزاری؛ نیکول کیدمن در مراسم سزار تجلیل میشود
- «بلفاست»؛ روایت یک رویداد تلخ تاریخی از دریچهی نگاه یک کودک
- پارک چان-ووک «راهزنان رتلکریک» را میسازد
- «بلفاست» زیر ذرهبین منتقدان؛ دریچهای تاریخی به جهان از منظر یک کودک
- فراخوان چهل و پنجمین جشنواره ملی فیلم فجر منتشر شد
- «افسانه سپهر» و «دیاِناِی» در راه اکران آنلاین
- آغاز کنسرتنمایش «فرهاد» از هفته آینده





