سینماسینما، عباس اقلامی
فرهادِ ناگهان درخت از هر کجای زندگی اش که برای روانکاوش می گوید به یک ترجیع بند می رسد، ناگهان تمام شدن. یا ناگهان رها شدن. و ناگهان نیمه کاره ماندن. فرهاد زیر هجوم ناگهان ها بوده در تمام زندگی. شهره شده به این که هر کاری می کند که کاری نکند. اما برای کسی که از روزگار کودکی بر اسبی سوار است که جایی نمی رود مگر امکانی برای انجام کاری پیش می آید؟
فرهادِ ناگهان درخت اغلب تنهاست و به هر راهی رفته و هر کاری کرده برای گریز از این تنهایی به نیمه نرسیده چیزی یا کسی مانع اش شده و حاصلش؛ استمرار تنهایی. چه آن روزها که برای ابرازِ حضورِ خود به سوزان، دختر همکلاسی اش در دبستان، هر کاری کرده تا کاری بکند، از جمله دروازه بان تیم فوتبال مدرسه شده (که این یکی را خوب هم بلد بوده)، ولی درست در لحظاتی که همه چیز خوب پیش می رفته ناگهان لنگه کفشِ حریف به سویش آمده و بازی را به هم زده و دندان فرهاد را کف دستش گذاشته. چه روزی که ناگهان مأمور بازداشت سر راه او و همراهانش سبز می شود و او را انتخاب می کند به زندان ببرد، آن هم بی آنکه جرمی مرتکب شده باشد (و فرهاد سال ها در زندان می ماند تا شاید برای نگه داشتن اش دلیلی و جرمی پیدا کنند!). تا برسد به آن روز که درختی سر راهش سبز شد تا مثل مادرِ مهتاب به رخش بکشد که رانندگی بلد نیست! و باید رانندگی بداند چون مرد است دیگر. و فرهاد آخر هم ندانست که چرا باید تظاهر کند به توان و تمایلی که ندارد و چرا باید شکل همه ی مردها باشد.
فرهاد شکل همه نیست. شکل همه ی مردها نیست. شاید حق با مادر مهتاب باشد که خاص است! ترجیح می دهد به گوشه ی دنج خود پناه ببرد تا برای خودش جای امنی بسازد. دنیایش از جنس دنیای اطرافیانش و به ویژه مردهایش نیست. خلوت خود را بیشتر دوست دارد. پناه می برد به خلوت خود. خلوتی که در آن احساس امنیت می کند. به مادرش فکر می کند و به آن یک نفر دیگر. همان زنی که عاشق شدیدش شده. و البته به رشت که نقطه ی اتصال این ها به فرهاد و فرهاد به زندگی است.
فرهاد خسته شده از حرف راست. از روراستی. که برایش جز سوء تفاهم حاصلی نداشته در تمام زندگی. روراستیِ فرهاد به حساب ناتوانی و بی عرضه گی اش گذاشته شده و تعبیر به این شده که هر کاری می کند که کاری نکند! برای همین هم هست که در مواجهه ی دوباره – هنگام بازگشت از زندانِ به جرمِ ناکرده – با مهتاب که همیشه با رویه ی حقیقی زندگی به کنارش آمده از او می خواهد به دروغ هم شده بگوید، دوستش دارد.
او از آینده می ترسد. آینده ی بدون دوست داشتن و دوست داشته شدن. آینده ای که یک روز صبح مادرش را صدا کند و او جواب ندهد و بندِ نفس های فرهاد پاره شود. از آینده ای که رشت را گم کند. آینده ای که همچنان در آن مجبور باشد به گناهان ناکرده اعتراف کند؛ و در بیم این باشد ناگهان تمام دوست داشتنی های زندگی را از او بگیرند.
همین ترس ها و خسته گی ها که ترجمه تنهایی فرهاد شده، همین نشدن ها و موانع بی موقع که فرصت دوباره گفتن و دوباره شنیدن را از او گرفته، باعث شده او قبلِ هر چیز را به بعدش ترجیح بدهد. و هیچ وقت فکر نکند جایی می رود یا می تواند برود. جایی هم انگار نرفته است. هنوز کنار دریاست و به فکر جمله های شاعرانه ای که کنار دریا جای گفتنشان است.
صفی یزدانیان در ناگهان درخت، در سومین فرهادش (دوتای قبلی را یکی در فیلم کوتاه قایق های من و دیگری در فیلم در دنیای تو ساعت چند است، دیده ایم)، در سه گانه ای، روایتگرِ فرهادهایی است که دچار عشق و پیامدهایش، زندگی و پیامدهایش، صداقت و پیامدهایش و آخر سر هم تنهایی و پیامدهایش هستند. فرهادهایی دارای مسأله با زندگی و آدم ها.
از فرهادِ قایق های من تا فرهادِ ناگهان درخت، به بهانه ی اینکه زندگی را به رسمی غیر از رسم زمانه می خواهند، امنیت و آرامشی دریغ شده که دچار تردیدشان کرده در میل به فرار یا ماندن بر قرار. فرهادهای صفی یزدانیان زندگی را در جزییاتی یافته اند که دیگران نمی بینند. دوست دارند بهانه جویی کنند برای خوشبخت بودن.
فرهادِ ناگهان درخت هم در خیال خوشبخت تر است. در خیال بی ترس و دلهره چیزهایی را به یاد می آورد تا راحت بتواند بگوید؛ می ارزد زندگی. در خیال با اسبی که جایی نمی رود، می رود تا آنجا که آنتوان رفت؛ بعد از دریا.
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- بدرقه پیکر حمید علیدوستی به خانه ابدی
- در هیاتی به ریاست کارگردان سازنده «انگل»؛ پیمان معادی، داور جشنواره مراکش شد
- رونمایی از کتاب «استادان بزرگ بازیگری و شیوههای آموزش آنها» با ترجمه پیمان معادی؛ پاکدل: مادر سینما، کتاب است/ پیروزفر: آموزش بازیگری فقط انتقال تجربه نیست/ معادی: رونمایی این کتاب جذابتر از لحظات روی فرش قرمز فیلمها بود
- «قرار نوامبر»؛ جزئیاتی از فیلم جدید مهناز افشار
- سریالهای جدید پیمان معادی، آیدا پناهنده و حامد عنقا در راه است
- سپتیمیوس ۲۰۲۵؛ شهره آغداشلو، محمد رسولاف و مهناز افشار در هلند جایزه گرفتند
- میزبانی سینماها از آثار جدید/ پریناز ایزدیار، پیمان معادی، پژمان جمشیدی و بهرام افشاری این هفته به سینماها میآیند
- اکران «زن و بچه» به تعویق افتاد
- با اعلام آکادمی علوم و هنرهای سینمایی؛ سازندگانِ «در سایه سرو»، روستایی و معادی عضو آکادمی اسکار میشوند
- سید جمال ساداتیان خبر داد: «زن و بچه» تیرماه در ایران اکران میشود
- نشست خبری «زن و بچه» در جشنواره کن؛ روستایی: این فیلم مستقلترین زنِ سینمای من را روایت میکند
- نگاهی به فیلم «بیسر و صدا»؛ ایده خلاقانه، مسیر اشتباه
- در آستانه آغاز اکران؛ پوستر «بیسروصدا» رونمایی شد/ روایتی بیپرده از یک داستان بیسروصدا
- ای مرگ بیا که زندگی کشت مرا؛ سریال «ازازیل» و آغازی بر یک پایان
- جوایز اصلی فستیوال فیلم هانوی به «بی سر و صدا» رسید
نظر شما
پربازدیدترین ها
- نگاهی به سریال پریا / یک عاشقانه نامتعارف
- تاریخچه سریالهای ماه رمضان از ابتدا تاکنون/ در دهه هشتاد ۴۰ سریال روی آنتن رفت
- حقایقی درباره فیلم یک تکه نان به بهانه پخش آن از شبکه نمایش
- حیازدائی از جامعه به سبک نجلا/انتقاد شدید کیهان از سریال نجلا
- نشانهشناسی «صد سال به این سالها»؛ از اندوه بیپایان ایران تا احیای حس نوستالژی
آخرین ها
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر
- در پنجاهودومین دوره برگزاری؛ نیکول کیدمن در مراسم سزار تجلیل میشود
- «بلفاست»؛ روایت یک رویداد تلخ تاریخی از دریچهی نگاه یک کودک
- پارک چان-ووک «راهزنان رتلکریک» را میسازد
- «بلفاست» زیر ذرهبین منتقدان؛ دریچهای تاریخی به جهان از منظر یک کودک
- فراخوان چهل و پنجمین جشنواره ملی فیلم فجر منتشر شد
- «افسانه سپهر» و «دیاِناِی» در راه اکران آنلاین
- آغاز کنسرتنمایش «فرهاد» از هفته آینده





