
عباس یاری منتقد سینما در اینستاگرام خود نوشت : امروز در متروی تهران با دیدنِ این تابلو پیش خودم گفتم چه اتفاقی باید افتاده باشد که بعد از این همه سال که پوسترها و بنرهای تبلیغاتی بیخاصیت و پرهزینه در واگنها و ایستگاههای مترو یکهتازی میکردند، شهرداری تهران یکدفعه ویرش گرفته به آئینِ نوروزی و لب خندان و آرامش همشهریها اهمیت پیدا کرده است؟ چگونه است که بلدیهٔ تهران بجای تعمیر پلهبرقیها، نشانگرها و پیامرسانهای صوتی در داخل مترو، که یا کار نمیکنند یا پیام اشتباه میدهند، به نوروز و ساکنین پایتخت علاقمند شده و چنین پیامهای انرژی بخشی میدهد؟ تبلیغی که حتی به نیت خیر، منفی و مخربِ آئینِ نوروزی و محیط زیست است و از دوران قاجاریه مد شده، یعنی «ماهی قرمز»، به نشانهٔ نوروز در سفرهٔ هفت سین!
این ماهی که ظاهراً قرار است نمادی از زندگی، تحول و شادابی در آئین ملیِ ایرانیان باشد، در هیچکدام از متون کهن و منابع تاریخی ما به عنوانِ نمادی از نوروز نیست و ربطی به سنتهای ایرانی ندارد.
ماهی قرمز از دورهٔ قاجار و با تأثیر از روابط فرهنگی با چین و روسیه پایش به سفرهٔ هفتسین باز شده و در تاریخ ایران، هیچ اشارهای به آن نشده است.
طی قرنها نمادهایی مانند سبزه، سمنو، سیب و سرکه در سفرههای نوروزی جایگاه ویژهای داشته و هرکدام از این نمادها با معانی عمیقی چون باروری و خوشبختی در ارتباط بودهاند. بنابراین بلدیهای که مقام اول را در قطع درختان در این شهر دارد، بجای سبزه و سیب، دارد ماهی قرمزِ مهاجم را به عنوان نماد نوروزی تبلیغ میکند! ضمن این که رها کردن این ماهی در رودخانهها بخاطر مهاجم بودنِ آن، باعث از بین رفتن سایر آبزیان میشود.
کاش نسبت به تحریف تاریخ و میراث فرهنگیِ خود حساس باشیم و شبیه کاری که طی سالهای اخیر با چهارشنبه سوری کردیم و آنرا از یک مراسم شاد، به مراسمی دلهرهآور، خشن و پراز صداهای ناهنجار همراه با سوختگی و مرگ بدل کردیم، با نوروز انجام ندهیم. استادان میراث فرهنگی ورود این ماهی به فرهنگ ایرانی را بیشتر به دلیل تأثیرات خارجی میدانند و معتقدند در طول تاریخ چنین نمادی در نوروز ایرانیان وجود نداشته و در ایران باستان، نوروز به عنوان جشن طبیعت شناخته میشده و سفرهٔ هفتسین، بیشتر با عناصر طبیعی مانند سبزه، سمنو، سرکه و سیب که نشانهٔ باروری بوده، استفاده میشده.
کارشناسان معتقدند ماهی قرمز اصالت جشن ملیِ ما را مخدوش کرده و باید برای احترام و پاسداشتِ سنتهای اصیل ایرانی تلاش کنیم نوروزمان همچنان به عنوان یک جشن ملی و فرهنگیِ ارزشمند باقی بماند.
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
پربازدیدترین ها
- نشانهشناسی «صد سال به این سالها»؛ از اندوه بیپایان ایران تا احیای حس نوستالژی
- تاریخچه سریالهای ماه رمضان از ابتدا تاکنون/ در دهه هشتاد ۴۰ سریال روی آنتن رفت
- اکران آثار کریم لکزاده و پگاه آهنگرانی در فرانسه
- نگاهی به نمایشنامهخوانی «چهار صندوق»؛ در ستایش رهایی
- نگاهی به فیلم «لیلا» ساخته داریوش مهرجویی/ ماخولیای زنِ ستمکشِ ایرانی
آخرین ها
- محسن راستانی پرکنتراست بود/ خلاق، دقیق و جسور
- به یاد محسن راستانی؛ ممنونم برای عکسهای درجه یکتان
- تردید مخاطبان در تماشای فیلم چینی/ احساس خطر کمپانیهای هالیوود
- آنجا که اسطوره از حصار زمان رها میشود
- محسن راستانی درگذشت
- «بت»؛ روایتی پلی فونیک از انسان در وضعیت آیکونیکال
- ایران و جایزه نوبل ادبی
- این یک سفر جهنمی است؛ حمایت سازنده «تلماسه» از فیلم ایناریتو
- نگاهی به نمایشنامهخوانی «آرش»/ حماسهای که از حافظه ادبی ایران غایب ماند
- نمایش «راشومون»؛ دوزخ قضاوت
- فقر تکراری نیست؛ روایتهای ما در سینما تکراریاند
- معرفی برگزیدگان چهل و سومین جشنواره بین المللی فیلم کوتاه تهران
- «نیرنگبازها» در تماشاخانه ایرانشهر/ پیشفروش بلیت نمایش «مسلوب» آغاز شد
- علی نصیریان به «ده پهلوان» پیوست
- داریوش عیاری؛ جریانساز سینمای آماتوری و مدافع سرسخت کلاسیسیزم
- «سرخپوست»؛ یک روایت مینیمال
- «سازمان پسماندیه و نظارت بر اَزبله»؛ نقد نابهنجاریهای رفتاری شهروندان
- بازگشت «دیوانه خانه زری بوره» بدون هیچ تغییری در کارگاه تئاتر
- «روز چهلم»؛ بچهای روی پله آخر
- یخچال، سفره و خانواده/ «یخچال»؛ روایتی از فروپاشی تا بازگشت انسجام
- دراماتورژی چیست و چه میکند؟
- اکران آثار کریم لکزاده و پگاه آهنگرانی در فرانسه
- روایت ایرانی «سرخ و سیاه» استاندال
- میراث گناه و اراده رستگاری؛ کلاژ اسطوره و فرم در بازآفرینی «شرق بهشت»
- نمایش کمدی «قبض روح» / گزارش تصویری
- پوستر «من میترسم» رونمایی شد
- یادداشتی بر پروژه «بیضاییخوانی»؛ فرهنگ و هنر را آدم ها می سازند
- نمایشنامهخوانی «آرش»؛ از خوانش متن تا آفرینش روایت
- در ۷ ماه؛ فروش گیشه سینماها به ۱۰۰۰میلیارد تومان رسید
- «نجات ما»؛ یکی از درخشانترین فیلمهای سال فرانسه





