سینماسینما، فریبا اشوئی
یلدا با پی رنگ نخ نمای قصاص و بخشش دورنمای کلیشه ای و تکراری دارد. کیفر (حسن فتحی)، دهلیز (بهروز شعیبی) و… خیلی دور که نرویم همین مجموعه ماه عسل با حال و هوای ماه رمضانیاش؛ نمونه های قابلی در انتخاب همین موضوع و پی رنگ بوده اند. اتفاقا بستر روایتی یلدا هم مدل یک شوی تلویزیونی انتخاب شده و قرار است مخاطب موضوع را در قالب یک برنامه تلویزیونی پُرمخاطب به نظاره بنشیند. دو طرف دعوا با ریش سفیدی شخصی به نام هدایت و یک مجری منفعل و آماتور، راهبری می شوند. پرده اول روایت به معرفی مریم کمیجانی، ارتباطش با موضوع و برنامه ای که درآن دعوت شده می پردازد. کاراکترهای مهم و تاثیر گذار از همین پرده به داستان ورود می کنند. ورود هر کدام از آن ها، تکه ای از پازل اصلی را که در آغاز و نقطه اوج روایت (برنامه تلوزیونی عفو) شاهد آن بودیم را کامل می کند. پرده دوم با لابیرنت های افزونتری بسته می شود و سرانجام پرده سوم با فرجامی تعلیقی و قابل قبول از اوج های اول و دوم، اوج سوم و نهایی روایت را رقم می زند. آنچه که دورنمای موضوعی یلدا را از نمونه های قبل به ویژه نمونه تلویزیونی(ماه عسل) متمایز می سازد، شیوه پرداخت موضوع در لوکیشنی بسته بدون رجعت به اتفاقات گذشته (فلاش بک) است. کارگردان در این شیوه ساختاری تنها به نمایش چند عکس از گذشته کاراکترهایش، بسنده کرده و داستان را با تمرکز بر احوالات فعلی آن ها پیش می برد که اتفاقا در این راستا موفق هم عمل کرده است. فیلم بیشتر از آن که مرهون موضوعش باشد، اساسا فیلمی شخصیت محور است و پی رنگ قتل (عمد یا غیر عمد) را با تکیه بر آنالیز کاراکتر های مسبب آن به نقد و چالش، کشیده است. گذشته را در همان گذشته قرار داده و با آدم هایی که از آن گذشته آمده اند، دادگاهی در پیشگاه مخاطب فراهم می سازد تا او با عنایت به هویت و احوالات امروزِ کاراکترها، ماجرا را داوری کند. فیلم در طول داستان، آکنده از خرده پی رنگ های غنی است.(شوهای تلویزیونی پوشالی، تبلیغات و پیامک، ریاکشن های برنامه ساز تلویزیون و اضطرابش از پاسخگویی به بالا سری ها که این خود در تقابل با واقعیت زندگی، واقعیت تلخ تری رابه مخاطب منتقل می سازد و…) این خرده پی رنگ ها به نوعی در غنای پی رنگ اصلی تاثیرات بسزایی می گذارند. در این میان فکت هایی هم ارائه شده که کارگردان برای رئال بودن بیشتر فضای قصه اش از آن ها بهره برده است. اگرچه این فکت ها چندان هم به دل نمی نشیند. به عنوان مثال از راه رسیدن زنی که عهده دار مسئولیت مادری فرزند مریم کمیجانی است آنهم در بزنگاهی که تاثیری بر اصل ماجرا نمی گذارد. همچنین اصرار بر نشانه های بد بیاری برای توجیه رفتار غیر منطقی خود و یا مخفی نگه داشتن بچه از مادر و خانواده مقتول برای حصول به چه نتیجه ای؟! یا مثلا حضور هنرپیشه زن در برنامه و تاثیرات شگرفش بر تحول شخصیت های درگیر ماجرا!
با این همه بستر روایتی یلدا (شوی تلویزیونی) و نیز شیوه اجرایی آن در پرداخت فرموله کاراکترها، فیلم را از نمونه های قبلی اش متمایز ساخته و کارگردان توانسته با موضوعی تکراری و کلیشه شده، روایتی نو، قال قبول و جذاب را برای مخاطبین خود رقم بزند.
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- استقبال از فیلمهای سینماگران ایرانی در فرانسه چطور است؟
- «بابا پیکاسو»؛ در چنبره عواطف، حرمان و جداافتادگی
- پروانه ساخت سینمایی برای چهار فیلمنامه صادر شد
- ۶ مستند از ایران به جشنواره ایدفا دعوت شدند
- الهام حسینزاده: «هنر و تجربه» به تمرکز پایگاهی، نمایشی و تبلیغاتی نیاز دارد
- کاوه مظاهری: نظم و تمرکز در اکران «هنر و تجربه» ضروری است
- هنروتجربه، شاهرگ حیاتی ورود به سینمای جهان
- اطلاعیه موسسه هنروتجربه در واکنش به تصمیم سازمان سینمایی/ قدردانی از سینماگران، امید به آینده
- بررسی فیلم یلدا روی موج رادیو
- افتتاح دومین دوره «نگاهی بر سینمای چین» با نمایش فیلم ژانگ ییمو
- اعلام اسامی فیلمهای حاضر در دومین دوره «نگاهی بر سینمای چین»
- به همت موسسه هنروتجربه و سفارت چین در ایران؛ دومین دوره «نگاهی بر سینمای چین» برگزار میشود
- «بوتاکس» در گروه هنروتجربه اکران میشود
- اکران آنلاین دو فیلم از ۱۲ خرداد
- اکران مجدد «یلدا» با بازگشایی سینماها در فرانسه
نظر شما
پربازدیدترین ها
آخرین ها
- آیدا پناهنده: دیگر سریال نمیسازم!
- فوت مدیر دوبلاژ و صداپیشه ایرانی؛ ناهید شعشعانی درگذشت
- پیش از جنایت؛ سینما و مسئولیت اجتماعی در برابر خشونت
- مستند «شهین» نمایش داده میشود
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر
- در پنجاهودومین دوره برگزاری؛ نیکول کیدمن در مراسم سزار تجلیل میشود
- «بلفاست»؛ روایت یک رویداد تلخ تاریخی از دریچهی نگاه یک کودک
- پارک چان-ووک «راهزنان رتلکریک» را میسازد





