سینماسینما، نوید جعفری
جهان انیمیشن قابلیتهای بیشماری را به جهان خیال هدیه کرده است.
انیمیشن و کارتونها قالب از پیش تعیین شده جهان تصویر در سینما و تئاتر را میشکنند و از آن فرار میکنند.
کارتونها نقش مهمی در خاطره نسلها دارند و هر نسلی خاطراتی متنوع از کارتونها را در ذهنش به یادگار دارد که گاهی از آنها یاد میکند.
برای همنسلان من پلنگ صورتی و تام جری تا سندباد و چوبین، فوتبالیستها تا میتی کومان، از هاچ زنبور عسل تا مهاجران و باخانمان گستره عظیمی است از رنگ و تصویر و داستان.
دلخوشی ما دیدن چند باره رابین هود و روباهی به نام هوک بود در مناسبتهای شاد تلویزیونی که تنها ۲ کانال داشت.
ویدئو با همه اضطرابهایش در هر خانه دریچهای تازه برای ما گشود، پری دریایی، زیبای خفته، دیو و دلبر، دیدن سیندرلا با آوازهایش و نسخه کامل رابین هود و ترانههایش.
این مقدمه را گفتم تا به این برسم که کارتونها بخش عظیمی از کودکی ما را ساخت، ما را با جهان داستانهایی متفاوت آشنا کرد و شاید دریچهای شد برای متفاوت دیدن.
از کارتونهای نسلهای بعدی کم و بیش خبر دارم و اصلا کارتونهای آدم آهنیها و بنتنها برایم زیبا و دل انگیز نیست اما در این سالها با رشد تکنولوژی، تصویر دیجیتال برخی آثار انیمیشن عجیب به دل مینشیند و حال آدم را دگرگون میکند.
اگر به انیمههای ژاپنی علاقه داشته باشید میدانید جهان داستان در ژاپن چه جهان عجیب و غریبی است.
در انیمهها همه چیز پیدا میشود، از ارواح تا خیال و تصور و هر نگاهی که بتواند قالب و چهارچوبی را بشکند و به مخاطب غافلگیری را هدیه کند.
قلعه متحرک هاول یکی از این داستانهای غریب و ماندگاری است که عامدانه برای نوجوانان و بزرگسالان طراحی شده است.
انیمیشنی ساده همانند آثار قدیمی نقاشیهای متحرک که اگرچه در تصاویر ساده است در داستان عمیق و پر از کنشهای دراماتیک و تاثیرگذار است.
حالا انیمیشن تازه تولید شده توسط چین به نام دریای عمیق به بازار آمده که تحولی بزرگ است در ایجاد تعادل میان داستانهای پر رمز و راز انیمه و امکانات جدید و تکنولوژی. این تعادل توانسته این اثر را تبدیل به یک اثر هنری همانند نقاشیهای دالی و ون گوگ کند.
دریای عمیق Deep Sea 2023 انیمیشنی ماجراجویی، درام، خانوادگی و فانتزی به کارگردانی شیائوپنگ تیان محصول کشور چین است که در سال ۲۰۲۳ میلادی تولید و منتشر شده است.
انیمیشنی که هم روایتگر داستانی پر فراز و نشیب است، هم رویکردی جامعهشناختی و روانشناختی نسبت به زندگی کودکان و نوجوانان و شیوع افسردگی در جهان معاصر دارد و هم اینکه آنچنان از رنگ و نور و تصویر بهره برده که گاهی فراموش میکنیم این تصاویر زائیده ذهن مولف و قدرت انیماتورها با استفاده از کامپیوترهای جدید و نرمافزارهای نقاشی متحرک است.
دریای عمیق ماجرای دختری است که پس از ترک مادرش دچار افسردگی میشود و از طرف پدر و خانواده جدید او درک نمیشود، گویی کسی او را نمیفهمد و با او همراه نمیشود و در نهایت سفری تفریحی به اقیانوس، جهان واقعیت و توهم را یکی میکند تا مخاطب هم همچون قهرمان در این جهان پر رمز و راز غرق شود.
در هنگام تماشای دریای عمیق اصلیترین سئوال در ذهن مخاطب این است که چگونه نویسنده و کارگردان این ایده را به مرحله ظهور رساندهاند؟ چطور به این انفجار رنگ و تصاویر اندیشیدهاند و مهمتر اینکه اصولا چطور توانستهاند تصویر ذهنی خود را با انیماتورها برای اجرایی کردن آن به اشتراک بگذارند؟
دریای عمیق از چند منظر قابل بررسی است نخست اینکه روایت داستانیاش را بر ارتباطی قرار داده است که میتواند برای هر مخاطبی در هر نقطه جهان ملموس و قابل درک باشد.
دوم آنکه قدرت تکنولوژیهای تازه در انیمیشن را هوشمندانه دریافته و تلاش کرده بهترین تصاویر را در دل داستانش آنهم در اعماق دریا تصویر کند به نحوی که هر سکانس و هر پلان آن با مخاطب از طریق رنگ و خطوط حرف میزند و تاثیری ناخودآگاه بر روان او بر جای میگذارد.
سوم آنکه تعادل خود میان جهان انیمهها و کارتونهای والت دیزنی را حفظ کرده است، داستانش را در فضای بومی خودش روایت میکند اما از قابلیتهای کارتونی جهانی هم بهره میبرد ضمن اینکه در اکثر لحظات ادای دینی دارد به دنیای نقاشیهای سورئالیستی و آبستره و حتی در نمابندی هم از عناصر سینمایی کلاسیک بهره برده است.
نکته آخر آنکه به اهمیت موسیقی به عنوان عنصری کاربردی و مفهومی پی برده و در لحظات مختلف شنوایی مخاطب را با موسیقیهایی ترکیبی که هم در لحظه موفق است و هم ترکیبی از موسیقی امروز با ریتم بومی دارد مینوازد و تاثیرگذاری را دو چندان میکند.
به زعم نگارنده دریای عمیق نمونه موفقی است برای الگویی که سالهاست اکثر کشورها از جمله خود ما به دنبال آن هستیم؛ استفاده از فضای انیمیشن برای روایت داستانهای بومی، ملی و اسطورهای هر کشور با استفاده از ابزار و نگاهی جهانی به نحوی که هم مخاطب اثر در گوشه گوشه جهان بتواند با آن ارتباط مستقیم برقرار کند و هم اینکه بتواند بخشی از ادبیات، روایات و تاریخ هر منطقه و حتی فرهنگ هر اقلیم را به جهان عرضه کند.
دریای عمیق اثری قابل توجه است که قطعا مخاطبان بسیاری را در آینده به خود جلب خواهد کرد.
دیدنش را از دست ندهید.
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- کدام احمد؟/ نگاهی به فیلم «احمد»
- برای خاطره سینما/ روایت شیراز و جشنواره فیلم فجر
- زخم کاری بر پیکر هملت/ نگاهی به سریال «زخم کاری ۲»
- «پایان دنیا» در شیراز به صحنه رفت
- حالا من خود مرگم!/ نگاهی به فیلم «اوپنهایمر»
- ناگریز از زندگی زیر تنها سقف امن/ نگاهی به فیلم «اجارهنشینها»
- شوکرانِ خنده در عزا/ درباره بهروز افخمی
- در جستجوی رویا/ نگاهی به فیلم «بیرویا»
- «تفریق»؛ معلق میان پرسشهای ناتمام
- کپی که برابر اصل نشد/ نگاهی به سریال «حیثیت گمشده»
- پردهی آخر/ در یادبود فریماه فرجامی
- پایان نمایش/ آیا باید با شبکه نمایش خانگی هم خداحافظی کرد؟
- وقتی دیر میشود/ نگاهی به سریال «رهایم کن»
- دستم را دراز میکنم آن طرف تاقچه/ در یادبود فخری خوروش
- راهنمای علمی تخیلی دیدن فیلم ترسناک
پربازدیدترین ها
- نگاهی به سریال پریا / یک عاشقانه نامتعارف
- تاریخچه سریالهای ماه رمضان از ابتدا تاکنون/ در دهه هشتاد ۴۰ سریال روی آنتن رفت
- حقایقی درباره فیلم یک تکه نان به بهانه پخش آن از شبکه نمایش
- حیازدائی از جامعه به سبک نجلا/انتقاد شدید کیهان از سریال نجلا
- نشانهشناسی «صد سال به این سالها»؛ از اندوه بیپایان ایران تا احیای حس نوستالژی
آخرین ها
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر
- در پنجاهودومین دوره برگزاری؛ نیکول کیدمن در مراسم سزار تجلیل میشود
- «بلفاست»؛ روایت یک رویداد تلخ تاریخی از دریچهی نگاه یک کودک
- پارک چان-ووک «راهزنان رتلکریک» را میسازد
- «بلفاست» زیر ذرهبین منتقدان؛ دریچهای تاریخی به جهان از منظر یک کودک
- فراخوان چهل و پنجمین جشنواره ملی فیلم فجر منتشر شد
- «افسانه سپهر» و «دیاِناِی» در راه اکران آنلاین
- آغاز کنسرتنمایش «فرهاد» از هفته آینده





