سینماسینما، علیرضا نراقی
مستند «مهین» ساخته محمدحسین حیدری درباره پرونده یک قاتل سریالی زن در قزوین به نام مهین قدیری است که در سال ۸۹ به قتل شش نفر محکوم شد. فیلم در رکود سوالبرانگیز سینمای جنایی ایران –که یکی از پرطرفدارترین گونههای سینمایی است- در درجه اول میتواند آن بهت و تاثیری را که یک فیلم خوب جنایی روی مخاطب دارد، دوباره در سالن سینما زنده کند، آن هم با یک ارزش افزوده، یعنی مستند بودن. بخشی از روند ماجرا در گفتوگوهایی که با بازپرس، دادستان و بازجویان پرونده انجام شده، روایت میشود. اما در کنار این گفتوگوها و حضور راوی، فیلم در عناصر ساختاری تلاش میکند داستانش را به شکلی سینماییتر با الگوهای ژانر بیان کند. به همین دلیل هم «مهین» نه فقط برای کسی که علاقهمند به پیگیری یک روایت مستند است، بلکه برای هر مخاطبی که یک داستان پرکشش در سینمای جنایی او را جذب میکند، سرگرمکننده و اشتیاقآور است. فیلم در یکسوم ابتدایی، یعنی همان پرده اول فیلمنامه، ایجاد معما میکند و با استفاده از عناصر فرمالیک فیلم جنایی تعلیق به وجود میآورد. در پلانهای مختلف نشانهها و عناصر جزئی مربوط به هر قتل را میکارد و همه آنها را در روند داستانگویی و حل معما به کار میبرد. اما مستند «مهین» پا را از مستند بودن و خلق یک روایت جنایی جذاب فراتر میگذارد و مثل هر فیلم خوب در این گونه به هزارتوی شخصیت پیچیده خود سفر میکند. درست پس از ۳۰ دقیقه قاتل بازداشت میشود و حالا کار فیلم یافتن دلایل، انگیزه و درونیات نادیدنی و پنهان شخصیت است. از اینجا عنصر دیگری به روایت اضافه میشود که فیلمهای آرشیوی بازسازی صحنه جنایت از سوی خود مهین و گروه تحقیق پرونده است. فیلم حالا مانند یک مستند تحقیقی از یک سو و یک درام روانشناختی از سوی دیگر، ما را به ژرفای ماجرا میبرد. این همنشینی مستند تحقیقی و درام روانشناختی چنان بهاندازه و پخته اتفاق افتاده که از همنشینی تمام عناصر مختلف و متضاد ساختاری، یک فیلم خوشساخت و منسجم عمل آمده است. شاید این تا حدودی شبیه خود مهین است؛ زنی سرشار از تناقض که درنهایت همه تناقضات و تضادهایش از او شخصیتی منحصربهفرد و یگانه به وجود آورده. اینجا روند تکاندهنده است. تناقضات شخصیت مهین، آزردگی از اعمالش و از سوی دیگر، عدم پشیمانی او از جنایتها، لذتی که گویا از قتلها برده و هوش اعجاببرانگیز در گرفتن تصمیمات مهم در ثانیههایی کوتاه و در عین حال تلاش همهجانبهاش برای حفظ و نجات خانوادهاش همه در کنار هم او را در منطقهای فراتر از قضاوت و احکام کلی روانشناختی قرار میدهد.
فیلم این دقت و وسواس در داستانگویی را در اجرای میزانسنها، خاصه در صحنههای پرسهزنی مهین در شهر، و همینطور ساخت بصری اعم از رنگ، نور، حرکت دوربین و… ادامه داده است و درنهایت به یک فیلم خوشریتم رسیده که مخاطب را سیراب میکند.
منبع: ماهنامه هنروتجربه
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- مهدی شامحمدی: اکران آنلاین تاثیری بر تعداد مخاطبان مستند نداشت/ مستند اجتماعی همیشه پر مخاطب است
- بازخوانی یک قتل از پیش طراحی شده/ نگاهی به مستند «ترور سرچشمه»
- گفت آن گلیم خویش بدر میبرد ز موج/ وین جهد میکند که بگیرد غریق را/ نگاهی به مستند «صبیه»
- آبشخورِ آهوانِ تشنه!/ نگاهی به مستند «مُغیسُف»
- نمایش ۶ فیلم مستند ایرانی در برنامه انجمن آسیایی نیویورک
- نگاهی به مستند «زیر این چتر باران میبارد»/ چیزی خزنده و مرموز راه پیدا کرده به دفتر مدیری مسئول
- «کاغذپارهها» از اول بهمن اکران عمومی میشود
- خبرهای تازه از «اکران حقیقت»/ نمایش چهار مستند در بهمن ماه
- صنوبرهایِ شیرین، در همنوازیِ عشق
- مستندهای بخش مسابقه اصلی «ایدفا» معرفی شد
- شهرت یا آرامش / مستند «مزرعه کلارکسون»؛ پیچوخمهای مزرعهداری
- یک هشدار زیبا / مستند «سالی که جهان تغییر کرد»؛ حال خوش طبیعت وقتی انسان در قرنطینه بود
- قدیمیترین تصاویر عزاداریها و مجالس آذری زبانها در مستند «صادق الوعد»
- نه فرشتهام، نه شیطان
- مردی که نمیخندید ولی میخنداند! / «باستر بزرگ»؛ مستندی درباره مرد صورت سنگی
نظر شما
پربازدیدترین ها
آخرین ها
- مستند «شهین» نمایش داده میشود
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر
- در پنجاهودومین دوره برگزاری؛ نیکول کیدمن در مراسم سزار تجلیل میشود
- «بلفاست»؛ روایت یک رویداد تلخ تاریخی از دریچهی نگاه یک کودک
- پارک چان-ووک «راهزنان رتلکریک» را میسازد
- «بلفاست» زیر ذرهبین منتقدان؛ دریچهای تاریخی به جهان از منظر یک کودک
- فراخوان چهل و پنجمین جشنواره ملی فیلم فجر منتشر شد
- «افسانه سپهر» و «دیاِناِی» در راه اکران آنلاین





