پایگاه خبری تحلیلی سینماسینما

مصطفی قاسمیان  در خراسان نوشت : مدتی است که ممیزی‌های سریال تلویزیونی «گاندو» خبرساز شده و این سریال را هرروز در صدر خبرهای سینما و تلویزیون قرار داده است؛ ماجرایی که پیچیده و روایت‌های گوناگونی از آن گفته شده است. به همین بهانه به سراغ تاریخچه ممیزی‌های تلویزیون رفتیم و برخی موارد مهم و جالب آن را بررسی کردیم.

آباژور و آباژورهای دیگر

از ممیزی که صحبت می‌شود، قبل از هرچیز آباژور به خاطر می‌آید؛ شیئی که حضورش در فیلم‌ها و سریال‌های خارجی، گاهی بیشتر از برخی شخصیت‌های فرعی است. در سال‌های اخیر و با گسترش شبکه‌های اجتماعی به موازات، آباژور برای مخاطبان بیشتر شناخته شد و کمتر مورد استفاده قرار گرفت. گاهی برخی اجسام دیگر این کارکرد را پیدا کردند؛ مثلاً در یک مورد مشهور، نیم‌تنه بالای «دواین جانسون» با ملافه پوشانده شد و در یک فیلم خارجی دیگر، درِ کوچکی برای آشپزخانه تعبیه شد تا سگ دست‌آموز ساکن خانه، دیده نشود.
خیاطی صداوسیما
وقتی شخصیت‌های زن فیلم‌ها و سریال‌های خارجی، پوشش نامناسبی داشته باشند، یکی از راه‌های اصلی، لباس‌دوزی است. نکته مهم در این باره، حرفه‌ای شدن اپراتورهای لباس‌دوزی در صداوسیما طی سال‌های متمادی است، تا جایی که گاهی ممکن است ۱۰ مورد از این ممیزی انجام شده باشد، اما تنها یکی دو مورد برای کسی که فیلم را از قبل ندیده، به چشم بیاید. نرم‌افزارهای حرفه‌ای سازمان برای این کار هم مزید بر علت است.

آوازه بین‌المللی ممیزی‌های تلویزیون

در این سال‌ها گاهی اتفاق افتاده که ممیزی‌های رسانه ملی، در شبکه‌های اجتماعی وایرال  (فراگیر) و حتی به رسانه‌های بین‌المللی کشیده شده است. مثلاً ممیزی لوگوی باشگاه فوتبال رم که در آن، سینه گرگ محو شده بود و خبر حذف بازی بایرن مونیخ و آگسبورگ به خاطر زن بودن داور مسابقه، از آن دست خبرهایی بود که صداوسیما را در سطح جهانی سوژه کرد.
چالش پربازخورد ژوله
هرگاه درباره ممیزی در صداوسیما صحبت می‌کنیم، بدون شک باید یک فصل را به امیرمهدی ژوله اختصاص دهیم، نه به خاطر ممیزی روی نوشته‌های او، بلکه به خاطر چالشی که به راه انداخت و باعث شد حقایق بسیاری درباره ممیزی‌های تلویزیون رو شود. به واسطه چالش او، صحبت‌هایی درباره ممیزی‌های پرتعداد سریال «شب‌های برره» گفته شد و همچنین مشخص شد سال‌هاست قاعده‌ای مبنی بر حذف حجم گوش بازیگران زن در صداوسیما وجود دارد!

موی بلند برای مردان ممنوع

این مورد از انواع متأخر ممیزی در صداوسیماست. در یکی دو سال اخیر، برخی مهمان‌های مرد تلویزیون که موی بلندی داشتند، دچار ممیزی شدند. اولین بار این مورد درباره حضور کارلوس پویول فوتبالیست اسپانیایی در ویژه‌برنامه جام جهانی ۲۰۱۸ گفته شد. با این که در آن زمان دلیل لغو حضور پویول روی آنتن، به صورت رسمی مسائل اقتصادی اعلام شد، اما بعدها  گفته  شد موی بلند مردان واقعاً در صداوسیما ممنوع است. محمدجعفر خسروی مجری «زنده باد زندگی» صراحتاً اعلام کرد به دلیل این ممنوعیت، موی مهمان بیچاره پشت یقه‌اش پنهان شده و به همین دلیل قادر به چرخاندن گردنش نیست! این اتفاق هفته گذشته در «عصر جدید» هم تکرار شد و شرکت‌کننده‌ها مجبور شدند در تابستان، با کلاه پشمی در برنامه حاضر شوند!
چالش سخت مسابقات والیبال تیم ملی
مسابقات ورزشی به دلیل ماهیت‌شان که زنده است، همیشه دستخوش ممیزی بوده است. جدای از مسابقات فوتبال اروپایی و آمریکای لاتین این مورد گاهی در مسابقات  تیم ملی والیبال که در کشورهای اروپایی برگزار می‌شود، خیلی حاد است؛ زیرا هم برخی از تماشاگران، ایرانیان ساکن اروپا هستند و هم تماشاگران والیبال به زمین نزدیک‌ترند و همیشه با وضوح بالا در تصویر حضور دارند. در این مواقع، اپراتورهای پخش شبکه ۳، کار سختی دارند!

یک اشتباه رایج

معمولاً وقتی از ممیزی‌های تلویزیونی صحبت می‌شودفقط ذهن به سمت حذف شکلی می رود اما ممیزی در عرصه محتوا هم مصداق هایی دارد ،بحث هایی که این روزها درباره «گاندو» و تغییر ماجرای برخی الفاظ مطرح شده از این قرار است اما یک مورد که به غلط در این رسته قرار گرفته مورد سریال «سال‌های دور از خانه» (اوشین)  است. گفته می‌شد شخصیت «اوشین» در اصل یک زن بدکاره بوده ولی در صداوسیما، داستان تغییر کرده است، در حالی که در همین یکی دو سال اخیر، مشخص شده این شایعه واقعیت نداشته است. کسی که مهر باطل بر این شایعه زد، ترانه علیدوستی بود که در این باره نوشت: «من این ماجرای اصلی اوشین رو پارسال که ژاپن بودم سوال کردم: شایعه بود که شغلش چیز دیگه‌س. ژاپنی‌ها گفتن اوشین اون جا هم نماد نجابت بوده و هیچ ریگی به کفش نداشته. وقتی گفتم تو ایران ما فکر می‌کردیم اوشین سانسور شده و داستانش عوض شده غش غش خندید