سینماسینما، یاسمن خلیلیفرد
اولین و مهمترین نکته دربارهی فیلم «ناتور دشت» به کارگردانی محمدرضا خردمندان این است که فیلم ارتباطی با شاهکار سلینجر با همین عنوان ندارد پس بهتر است مخاطب دنبال حلقهی ارتباطی میان این دو اثر نگردد و فیلم را در مقام اثری مستقل تماشا کند.
«ناتور دشت» فیلمیست که براساس یک رویداد واقعی ساخته شده و با توجه به واقعی بودن قصهاش فیلمنامهی خوشچفتوبستی هم دارد و در روایتش دچار سکته نمیشود. فیلمنامه از منظر کلی روان و پرکشش جلو میرود و سرشار از تعلیق است.
رویدادی واقعی که «ناتور دشت» براساس آن ساخته شده است، پتانسیل و قابلیت بالایی برای شکل دادن به درامی رئالیستی، پر راز و رمز و نفسگیر دارد. آیا خردمندان موفق شده است از این ظرفیت به شکل کامل بهره برد؟ پاسخ منفی است. با اینکه دراماتیزه کردن رویدادی واقعی اساساً کار سادهای نیست اما به نظر میرسد خردمندان و حمید اکبری خامنه نیز در به ثمر رساندن این چالش دچار مشکلاتی شدهاند. شاید علت این موفق نبودن به شکل کامل، کوتاهی و کمشاخوبرگ بودن رویداد واقعی باشد که منجر به در جا زدن قصه در برخی از بخشهای درام میشود. درواقع کارگردانی ماهرانهی خردمندان و موضوع پرقابلیت و جذاب داستان، زیر سایهی کمملاطی و بیجان بودن درام رنگ میبازد و با اینکه تعلیق دلهرهآمیز درام چندین بار به آستانهی اوج میرسد، اما زود لو رفتن راز درام و تکراری شدن فرآیند تجسس برای یافتن دختربچه، که گاه نیز منجر به شکلگیری لحظات و دیالوگهایی شعارگونه خصوصاً از سوی احمد (هادی حجازیفر) میشود تعلیق و هیاهوی بیرونی درام را بیش از حد پررنگ کرده و از وجوه درونیتر آن کاسته است.
اما نکتهای را نباید فراموش کرد و آن اینکه «ناتور دشت» با تمام حفرههای فیلمنامهاش و ایراداتی که بر آن وارد است در قصهگویی موفق عمل میکند. نه قصد سیاهنمایی دارد، نه پایانبندی بیچفت و بستی دارد و نه دچار بلاتکلیفی میشود. فیلم، مسیر درستی را طی میکند که بیشاخ و برگ بودن فیلمنامه و کمبود داستانکهای فرعی ضربهی مهلکی به آن وارد نمیکند.
عنصر تقابل در درام پررنگ و چشمگیر است. احمد پیران و آیهان (میرسعید مولویان) دو قطب خیر و شر ماجرایند و حُسن فیلم آن است که هیچیک نه سفیدی مطلق خود را فریاد میزنند و نه سیاهی و پلیدی بیچون و چرایشان را. درواقع پیچیدگی کاراکترها و پرداخت درست آنها باعث میشود حضور هیچیک از آنها از فیلم بیرون نزند و گلدرشت به نظر نیاید.
کارگردانی بهجای فیلم و مجموعهی درستی از انتخاب بازیگران موجب آن شده است که فیلم کلکسیونی از بازیگرانِ درست در جای درست باشد که بازیهای درخشانی را ارائه کردهاند. اگر از شباهت نقش حجازیفر با برخی از نقشهای پیشیناش فاکتور بگیریم، حضور او قدرتمند و بهاندازه است. میرسعید مولویان اما برگ برندهی بازیگران فیلم است. بازی کنترلشدهی او، القای توامان حسهایی چون تنفر، عشق، خشونت، ترس و … و تعادل میان انرژی درونی که در چشمها برجسته میشوند و انرژی بیرونی که در حرکات بدنی او به اوج میرسند از جزئیات بازی درخشان او هستند.
حتی نقشهای فرعی مثل پدر حلما (بابک کریمی)، بایرام (علی مصفا) و حلما (شبنم قربانی) بازیهایی همبافت با بازیگران اصلی فیلم ارائه میدهند.
اما فیلمبرداری کار را نیز نباید در موفقیت آن نادیده گرفت. نماهایی که در خدمت دراماند و نه سوار بر آن. لانگشاتهایی که در جهت پیشبرد معنا و هدف فیلم علاوه بر کارکرد دراماتیکشان طبیعت خاص محیطی فیلم را نیز به شکلی زیرپوستی به منصهی ظهور میرسانند.
گرهگشایی درام خیلی زود اتفاق میافتد و بخش اعظمی از فیلمنامه به حلوفصل بحران میگذرد و لحظات پرتعلیق و پرتنشی را هم خلق میکند با این حال پایانبندی اثر تأثیر لازم را بر مخاطب میگذارد و نه به شکلی سرگردان بلکه با منطقی باورپذیر و واقعگرا رخ میدهد.
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- «استخر»؛ خواستن یا نخواستن؟
- نگاهی به سریال «گل سنگ»؛ آخرین شب آرامش
- «کفایت مذاکرات»؛ شوخیهای نخنما
- «محکوم»؛ آغازی برای پایان
- «ناتوردشت» به باکو میرود
- نگاهی به فیلم «ناتور دشت»؛ یسنا گم شده!
- «ناتوردشت»؛ روایت انسان در لحظههای بحرانی
- «ستاره لیلا» رونمایی شد
- از همبستگی دیجیتال تا پرده سینما/ قدرت شبکههای اجتماعی در نجات و الهام
- «ناتوردشت»؛ قصهای از وجدان، آبرو و جمعیت
- «ناتوردشت» بررسی شد؛ پدیده کاتارسیس امروز در سینما کمیاب است
- بازگشت سینمای اجتماعی ایران؛ روایتهای واقعی دوباره روی پرده
- یک روز مانده به آغاز اکران؛ آنونس رسمی «ناتوردشت» رونمایی شد
- «رها»؛ بازگشت شکوهمند سینمای مستقل اجتماعی
- نگاهی به فیلم «ناتوردشت»/ نگهبان پاکیها
پربازدیدترین ها
- نگاهی به سریال پریا / یک عاشقانه نامتعارف
- تاریخچه سریالهای ماه رمضان از ابتدا تاکنون/ در دهه هشتاد ۴۰ سریال روی آنتن رفت
- حقایقی درباره فیلم یک تکه نان به بهانه پخش آن از شبکه نمایش
- حیازدائی از جامعه به سبک نجلا/انتقاد شدید کیهان از سریال نجلا
- نشانهشناسی «صد سال به این سالها»؛ از اندوه بیپایان ایران تا احیای حس نوستالژی
آخرین ها
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر
- در پنجاهودومین دوره برگزاری؛ نیکول کیدمن در مراسم سزار تجلیل میشود
- «بلفاست»؛ روایت یک رویداد تلخ تاریخی از دریچهی نگاه یک کودک
- پارک چان-ووک «راهزنان رتلکریک» را میسازد
- «بلفاست» زیر ذرهبین منتقدان؛ دریچهای تاریخی به جهان از منظر یک کودک
- فراخوان چهل و پنجمین جشنواره ملی فیلم فجر منتشر شد
- «افسانه سپهر» و «دیاِناِی» در راه اکران آنلاین
- آغاز کنسرتنمایش «فرهاد» از هفته آینده





