پایگاه خبری تحلیلی سینماسینما

سینماسینما، آریو همتی

«نفس عمیق» ساخته پرویز شهبازی در سال ۱۳۸۲ است. سعید امینی، منصور شهبازی و مریم پالیزبان …بازیگران هستند. قصه فیلم درباره دغدغه‌های جوانان در دهه هفتاد و در طبقات اجتماعی یا دقیق‌تر طبقات اقتصادی مختلف روایت می‌شود.

فیلم «نفس عمیق» در نوع ساختار آوانگارد و اثری تن سوژه گرا و مفهومی محسوب می‌شود. جوانان در جایگاه سوژه می توانند در هر عصری حرف های زیادی برای گفتن داشته باشند. دهه هفتاد به دلیل تغییرات گفتمانی و شرایطی که منجر به فضای باز جامعه شد پیچیده ترین فضاها را به وجود آورد. پرویز شهبازی خود از جوانان دهه هفتاد بوده به طبع با این شرایط آشنایی داشته و آن را درک کرده است.

کاراکتر کامی جوانی از طبقه ثروتمند اما سرخورده و تودار که امیدی به زندگی ندارد، منصور پایین شهری که با تمام مشکلات مادی و معنوی از نداری و بیماری مادر و بی خانه بودن و… هنوز به زندگی امیدوار است و می خواهد آینده داشته باشد. و البته آیدا که در شر و شور است ولی در شرایط انتخاب بین زیست طبیعی خانوادگی و زیست انتخابی خود دل را به دریا می زند.

این فیلم با نشان دادن هیجان جوانان و به نوعی ضدیت آنها با سنت ها و هنجار های رایج مانند: سیگار، شکستن شیشه تلفن عمومی، موتور سوار و لگد زدن به آینه ماشین ها و شکستن آنها، خط کشیدن روی ماشین خانواده خود، سرقت موبایل، قطع برق مردم ، آدم ربایی و سرقت ماشین، و البته نشان دادن بسامدمند ساندویچ و ساندویچی، سگ خانگی کالباس خور و… تا سوار کردن دختر و رفتن جلوی خوابگاه او و همچنین ژاکت قرمز دختر و اداهای او و رفتار بی پروای او در همراهی با پسر، گوش دادن موسیقی، خوابیدن در ماشین و بیرون از خانه، اخراج دختر از خوابگاه و به شکل کلی تجربه نزیسته ها ما را به شدت درگیر می کند.

نا امیدی کاراکتر کامی و مرگ یا خودکشی او که در تمام فیلم هیچ چیز او را نتوانسته درگیر زندگی کند بعد از دلدادگی دوستش منصور ما را شوکه می کند. منصور که می خواهد زندگی کند و با آیدا باشد گویی تنها دلیل زیستن کامی یعنی رفاقت با منصور و رفتار های ضد اجتماعی مشترک آنها برای داشتن کمی هیجان در زندگی هم از بین می رود و او آخرین داشته اش یعنی رفاقت منصور را بر باد می بیند.

«نفس عمیق» نفس مخاطب را به شدت می گیرد و تنها نقطه امید ماجرا آن است که با عبور از تونل و رفتن منصور و آیدا سمت شمال ما می بینیم که آن دو جوان افتاده در آب و غرق شده در ابتدای فیلم، در واقع منصور و آیدا نبوده اند اما چقدر می توانست آن دو نفر باشند. فیلم دارای تأویل شکی است و سعید امینی بازی درون گرای درون ریز، منصور شهبازی بازی برون گرای درون ریز و مریم پالیزبان بازی برون گرای درون ریز را ارائه داده اند.

«نفس عمیق» را می توان مهمترین فیلم دهه هشتاد سینمای ایران در نشستن جوانان در جایگاه سوژه دانست.