سینماسینما، آرش عنایتی؛
فیلم «استاد» آن‌قدر خوب است که هراسانم مبادا چیزی بنویسم و آهی شود در برابر آینه‌ای که بیکوف در برابرمان نهاده است مبادا این آه، آینه مکدر کند و در آن چهره‌ی خویش از دیگری بازنشناسیم و بپنداریم آن‌چه می‌بینیم تصویری از ما نیست!
یوری بیکوف این‌جا هم بسان فیلم‌های ابله، سرگرد و کارخانه، گوشه‌ای دیگر از ساختار فاسد کشورش را نشانه رفته است. اما این‌بار به گونه‌ای متفاوت‌تر و صدالبته به‌تر و زیباتر. جایی که منشوف مدیر کارگاهی تازه تاسیس که با صفی از حاسدان هم‌کار و لشکری از دولتیان زالو صفت (در قالب مامور بیمه و آتش سوزی و …) روبروست، در یک تصادف مرگ‌بار، جان یک افسرِ عالی رتبه‌ی اطلاعاتی را نجات می‌دهدـ رابطه‌ی حتی دوستانه‌ی رودین زندگی منشوف را دگرگون می‌کند. رابطه‌ای که در آن، به بها و بهانه‌ی امنیت، آن چه به حراج می‌رود وجدان است.
یوری بیکوف بی آن‌که پیچ‌ش و چرخش روحی کاراکترهایش را گل درشت کند و تماشاگرش را در مارپیچ‌های بی‌انتهای اخلاقی پایان‌های بازِ باسمه‌ای، رها سازد، صبورانه هم‌راه کاراکترهایش به قلب باتلاق جوامع برآمده از حکومت‌های توتالیتر می‌رود.
فیلم، به آرامی و با تک مضراب‌هایی میان نوای دیالوگ‌ها (برای نمونه، گفت‌گوی منشوف و دوست‌ش پس از آتش‌سوزی- پیشینه‌ی هم‌کاری و رفاقت- و یا منشوف با هم‌سرش، پیش از رفتن به مهمانیِ رودین) و رهبری ارکستر صداها از طریق تدوین‌گرش (برای نمونه برش‌هایی میان سکانس تولد رودین و یا در ساختمان اداره- با تدوین موازی میان بازجویی و حرکت منشوف در راه‌رو) کاراکترها، تعامل‌ها، تاثیر و تاثرها را به نمایش در می‌آورد.
یوری بیکوف نشان‌مان می‌دهد که هم‌چون هر شهروندِ ساکن این جوامعِ آشنا، رهایی و رستگاری برایمان ممکن نیست. یا آن قدر از هسته‌ی قدرت دور خواهیم بود که زالوها و حاسدان تا آخرین قطره‌ی خون‌مان را می‌مکند یا در چرخش پیرامون این گردابِ قدرت، آب‌رو و وجدان را به قعر و قهقرای انسانیت می‌سپاریم.
خلاقیت بیکوف را در ارتباط با اندک معترضینِ محلی در برابر فاجعه‌ی زیست محیطی و چنبره‌ی چنگال قدرت فاسد و مفسده‌ی مدیا (رودین و دستگاه اطلاعاتی از یک سو و جوانان فعال گروه‌های مجازی از سوی دیگر) به گردشان می‌بینیم. در سه بخش، این معترضان به نمایش در می‌آیند نخستین بار در منزل منشوف (اخبار تلویزیون)، هنگام بازگشت از شکار و نمای پایانی. او با ظرافت مواجهه‌ی منشوف با این واقعه را جلا می‌دهد (از سر به زیر برف بردن تا سرسپردن و سربرآوردن در برابر فساد). منشوف نخستین بار کانال تلویزیون را عوض می‌کند تا برنامه‌ای طنز ببیند. در مرتبه‌ی بعد هم‌راه سرکوب‌گر است و در انتهاست که در برابر سیمای معترضان و نوای اعتراض‌شان راهِ چاره را در می‌یابد و خویش را باز می‌یابد و شاید بازیابیم!
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- «مردن ترسناک نیست»؛ شرافت در قامت زیبای معشوق
- «روایت یک انتصاب »؛ شروع سرخوشانه، پایان تراژیک
- «پایان یک دوران زیبا»؛ سازش
- ماجرایِ ظریفِ وزارت خارجهی سوئیس
- «بیچاره، پاول بیچاره»؛ جشنِ تشییع!
- «تشخیص: نافرمانی»؛ داستانی آشنا!
- پسا سولاریس!
- فیلم «۹۷۷»؛ پسا سولاریس!
- «ستاره»؛ آکواریوم
- «شوهر ستاره»؛ حقیقتی منبعث از زندگی و تجربهی زیستهی بخشی از زنان
- به وقت فرعون
- «بچه مردم»؛ فیلمی که به دیگران جوالدوز میزند، اما از زدن سوزن به خودی باز میماند
- ذلت ماندن یا لذت رفتن و رستن!
- قابهای رنگین از روزگاری ننگین!/ نگاهی به فیلم ۱۹۷۶
- سقوط قهرمان، فروپاشی جامعه/ نگاهی به فیلم «اعدام»
پربازدیدترین ها
- یک پایان بد برای یک سریال قابل قبول/ یادداشت احمد میراحسان بر پایانبندی سریال «نجلا»
- نشانهشناسی «صد سال به این سالها»؛ از اندوه بیپایان ایران تا احیای حس نوستالژی
- تاریخچه سریالهای ماه رمضان از ابتدا تاکنون/ در دهه هشتاد ۴۰ سریال روی آنتن رفت
- جدیدترین عکس از پسر شهرزاد/پدر فرهاد و کبیر در پشت صحنه «شهرزاد ۲»
- «بت»؛ روایتی پلی فونیک از انسان در وضعیت آیکونیکال
آخرین ها
- «پاتریک استوارت» درگذشت
- جوایز ایدا؛ فهرست اولیه برترین مستندهای سال معرفی شد/ «روباه و ماه صورتی» در میان مدعیان
- همزمان با روز جهانی انیمیشن؛ رونمایی از نخستین انیمیشن «دستساز» جهان
- انتشار ۱۱ قطعه باکلام و بیکلام با ۱۶ نوازنده مطرح و ۴ خواننده
- مسیری تازه برای بازآفرینی حماسه ملی ایران؛ «شاهنامه» در راه است
- معرفی هیئت داوران بخشهای جشنواره بینالمللی فیلم مقاومت
- تهیهکننده «امیرکبیر» معرفی شد
- «یک ساعت از آن روز»، روایتی از ایرانِ این روزها
- محکومیت جعفر پناهی به ۵ سال حبس و ۲ سال ممنوعیت خروج از کشور
- سینمای ایتالیا؛بازگشت مخاطب و جستوجوی هویت تازه
- خوانشی سینماتیک میان خاطره، هویت و زوال یک خیابان/ خیابانی که از حافظه آدمها عبور می‌کند
- «بُت»؛ طوفانی که به پا نشد
- یک فرش قرمز بارانی/ جشنواره فیلم توکیو ۲۰۲۶ آغاز به کار کرد
- جشنواره توکیو جایگاه جهانیاش را ارزیابی می‌کند
- پنج فیلمنامه مجوز ساخت گرفتند
- محسن راستانی پرکنتراست بود/ خلاق، دقیق و جسور
- به یاد محسن راستانی؛ ممنونم برای عکسهای درجه یکتان
- تردید مخاطبان در تماشای فیلم چینی/ احساس خطر کمپانیهای هالیوود
- آنجا که اسطوره از حصار زمان رها میشود
- محسن راستانی درگذشت
- «بت»؛ روایتی پلی فونیک از انسان در وضعیت آیکونیکال
- ایران و جایزه نوبل ادبی
- این یک سفر جهنمی است؛ حمایت سازنده «تلماسه» از فیلم ایناریتو
- نگاهی به نمایشنامهخوانی «آرش»/ حماسهای که از حافظه ادبی ایران غایب ماند
- نمایش «راشومون»؛ دوزخ قضاوت
- فقر تکراری نیست؛ روایتهای ما در سینما تکراریاند
- معرفی برگزیدگان چهل و سومین جشنواره بین المللی فیلم کوتاه تهران
- «نیرنگبازها» در تماشاخانه ایرانشهر/ پیشفروش بلیت نمایش «مسلوب» آغاز شد
- علی نصیریان به «ده پهلوان» پیوست
- داریوش عیاری؛ جریانساز سینمای آماتوری و مدافع سرسخت کلاسیسیزم
