سینماسینما، حمیدرضا گرشاسبی
هیچکداممان نیستیم که جای کسی یا کسانی را در زندگیمان خالی نبینیم. برادر و خواهر یا دوستی رفته و هیچ هم نشده که کسی توانسته باشد جای او را برای ما پر کند. رفتنشان از سر چه بوده؟ سرطان که عقرب است؛ میزند و نابود میکند. هم از این روست که فیلم «تمام چیزهایی که جایشان خالی است» همه را چنگ میزند و مخاطب خودش میکند. همه ما میتوانیم خودمان را در این فیلم پیدا کنیم، چراکه آمار بالاست. آمارِ از زندگی خارجشدهها بالاست. و از این جهت که فیلم کوشیده پیامی آگاهیبخش را به ما منتقل کند، حاوی ارزش است. و از آنجا که بر نوعی از سرطان نور انداخته و تاریکیهایش را عیان کرده که خیل بزرگی از زنان جامعهمان به آن مبتلا میشوند و هستیشان به عدم تبدیل میشود، ارزشمندتر است، چراکه زنان در کنار مادرانگیشان هسته اصلی خانوادهاند که اگر نباشند، خانواده زودتر و راحتتر بند پاره میکند.
به نظرم فیلم راهی درست را پیش میگیرد برای روایت زندگی و مرگِ ازپیشدانسته مهناز. «تمام چیزهایی که جایشان خالی است» قصد روایتِ داستانی دارد، اما نیتِ تعلیق ندارد. برای همین است که از همان دقایق اول، تکلیف خود را با مخاطبش روشن میکند. فیلم نمیخواهد در پایانش پیچ داستانی بسازد و مثلا اگر همه چیز خوب پیش رفته و زندگیِ مهناز بهسامان شده، ما را در پایان، با شوکِ رفتن او شگفتزده کند یا برعکس، اگر اوضاع برای او خوب نبوده، در پایان برگی دیگر رو کند و مثلا اعجازی را پیش بکشد و مهناز را در کانال زندگی نگه دارد. ما زود میفهمیم که مهناز مرده است. در واقع ما داریم روایت یک مرده را میبینیم از اتفاقاتی که بر او رفته تا نقطه صفر و نیستی. به یاد نمیآورم در سینمای خودمان مردهای بوده باشد که خود زندگیاش را روایت کند. (منظور فلاشبک و راوی سوم شخص و سیر و روندِ کشته شدن و مرده شدنش نیست که زیاد بوده از این نوع و شکل روایت.) از این نظر، شیوهای تازه را در این فیلم شاهدیم ـ به فرض که این روایت از «سانست بلوار» آمده ـ اما اگر حتی تازگی رویکرد فیلم را ملاکی برای امتیاز دادن به آن قلمداد نکنیم، بیهیجان کردن ماجرای زندگی مهناز و خالی کردن آن از شگفتزدگیهای پایانی که معمولا فیلمهای اینچنینی به آن مبتلا میشوند، باعث میشود نمره قابل قبولی به این فیلم بدهیم.
فیلم تا پایان به مهناز وفادار میماند و او را آدم اصلی فیلم میداند، اما با آوردن جمیله نگاه دیگری از یک انسان دیگر را نیز به فیلم تزریق میکند که این مقایسه ضمنی، در جهت یک فرهنگسازیِ درست است. اصولا «تمام چیزهایی که جایشان خالی است» از زاویه فرهنگسازی فیلم پسندیدهای است؛ چه اگر چیزهایی هستند که جایشان در آن خالی است.
منبع: ماهنامه هنروتجربه
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- محمد شکیبانیا رئیس سیزدهمین جشن مستقل سینمای مستند شد
- چهار مستند ایرانی در جشنواره هات داکس
- بازگشایی سامانه ثبت طرح مرکز گسترش از اردیبهشت ۱۴۰۳
- معرفی فیلمهای ۳ بخش از جشنواره «سینماحقیقت»
- با معرفی هیات انتخاب و داوری؛ آثار مستند راهیافته به چهلمین جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران اعلام شد
- ۶۱۵ مستند ایرانی متقاضی حضور در هفدهمین جشنواره «سینماحقیقت»
- یک ایرانی نامزد دریافت پاندای طلایی چین شد
- در یک نشست رسانهای مطرح شد؛ دغدغه کارگردان باید فقط ساخت یک فیلم خوب باشد/ ما در قبال این فرهنگ مسئولیم
- رونمایی از مستند «سبز بن دار»
- کتاب «حاشیه همان متن است» منتشر شد
- با معرفی هیات انتخاب و داوری؛ آثار راهیافته به بخش مستند بلند جشنواره چهل و یکم فیلم فجر اعلام شد
- مستندهای خارجی بلند و نیمه بلند مسابقه بینالملل «سینماحقیقت» معرفی شدند
- مستندهای کوتاه و نیمه بلند «سینماحقیقت» معرفی شدند
- افزایش مبلغ جوایز شانزدهمین جشنواره «سینماحقیقت»/ ۵۰ میلیون تومان جایزه بهترین فیلم
- پوستر شانزدهمین جشنواره سینماحقیقت رونمایی شد
نظر شما
پربازدیدترین ها
آخرین ها
- هرم طلایی مصر به حبیب باوی ساجد میرسد
- سایت داوری «آیین هفت سال سینمای ایران» رونمایی شد
- گرشا رضایی به «امیرکبیر» پیوست
- آیدا پناهنده: دیگر سریال نمیسازم!
- فوت مدیر دوبلاژ و صداپیشه ایرانی؛ ناهید شعشعانی درگذشت
- پیش از جنایت؛ سینما و مسئولیت اجتماعی در برابر خشونت
- مستند «شهین» نمایش داده میشود
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر





