سینماسینما، محدثه واعظیپور
«خواب ابراهیم» ساخته محمود کریمی در نگاه اول، مستندنگاری مراحل تولید فیلم سینمایی «چ» است، اما نگاه کارگردان در روایتِ آنچه باعث خلق این فیلم شده، آن را از نمونههای فراوان مشابه متمایز میکند.
«خواب ابراهیم» علاوه بر اشاره به روند تولید و حتی نگارش فیلمنامه، احوال روحی کارگردان و شخصیت او موقع کار را هم نشان میدهد. برخلاف اغلب مستندهایی از این جنس، که گفتگومحور هستند و معمولا به ستایشنامههایی درباره کارگردان و تیم تولید تبدیل میشوند، کریمی از این دام دور شده، قالبی را انتخاب کرده که منحصر به فرد (دست کم در سینمای ایران) است. گزارشی است از تولید یکی از موفقترین فیلمهای کارنامه حاتمیکیا در ده سال اخیر، بدون این که نریشن یا گفتار اضافی داشته باشد.
«خواب ابراهیم» برای سینمادوستان، به ویژه برای دوستداران سینمای حاتمیکیا و شخصیت او، فصلهای جالبی دارد، بدون این که شکل تاکید بگیرد، روحیه سختگیر حاتمیکیا (فصل عبور هلیکوپتر در آسمان و عصبانیت کارگردان) را نشان میدهد و البته به این موضوع اشاره دارد که حاتمیکیا در کار، آرمانگرا و جاه طلب است. (زمانی که با مسئول جلوههای ویژه صحبت میکند، کاملا نسبت به تصویر ذهنیِ خود، آگاه است و اصرار بر عینیت بخشیدن به آن دارد.) کریمی در «خواب ابراهیم» بدون این که تظاهر کند و به چشم بیاید، کارگردانی کرده است. انتخاب نماها، موسیقی (استفاده هوشمندانه از ترانه «نسینی دنیا» از راغب علامه در فصل چمران و خانوادهاش) یا فصلهای مختلف پشت صحنه، مثل انتخاب بازیگرها و تست گریم، نکات جذابی درباره فیلم دارد. برخوردهای محترمانه حاتمیکیا با بعضی بازیگران (سعید راد) و همراهیاش با مهدی سلطانی و فریبرز عربنیا برای دورخوانی و تمرین، وجوهی از شخصیت حرفهای او را نمایش میدهد که کمتر به آن پرداختهاند.
«خواب ابراهیم» میتوانست یک مستند ساده گزارشی درباره تولید یک پروژه عظیم در سینمای ایران باشد، اما در حد نمایش صرف شرایط ساخت این فیلم و تحت تاثیر نام و اعتبار سازنده «چ» و جذابیتهای او باقی نمیماند. به اهدافی بالاتر از ثبت روند تولید یک فیلم میرسد و با فاصله از ساختارهای تکراری روایت در سینمای مستند، به اثری جذاب تبدیل میشود. فیلمی درباره یک فیلم دوست داشتنی که ارزش تاریخی و حرفهای برای سینمادوستان دارد و به سرعت رنگ کهنگی نخواهد گرفت.
«خواب ابراهیم» بدون این که مستندپرتره باشد، به شخصیت و شیوه فیلمسازی ابراهیم حاتمیکیا به عنوان یکی از مهمترین سینماگران پس از انقلاب نزدیک میشود، اگرچه برشی از کارنامه پر فراز و فرود او را نمایش میدهد، اما در روایت همین بخش، بسیار موفق است.
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- «بچه مردم»؛ نگاهی جدید به موضوعات تلخ
- حاتم بخشیهایی که ابراهیم را از سینمای ایران گرفت
- آیا فیلم حاتمیکیا به جشنواره فجر میرسد؟
- روایتی نوین از ابراهیم حاتمیکیا؛ پروژه «موسی کلیمالله» چگونه به ابراهیم حاتمیکیا رسید؟
- صداوسیما به از کرخه تا راین هم رحم نکرد!
- حاتمیکیا چرا ساخت سریال «موسی(ع)» را پذیرفت؟
- فاشیسم، آرمانگرایی و پایگاه امنِ ایدئولوژی
- یادداشت حاتمی کیا در پی درگذشت نادر طالب زاده
- چرخشهای ناگهانی/ کوتاه درباره فیلم «شب طلایی»
- قصهی خانه مادربزرگ/نگاهی به فیلم «شب طلایی»
- یک ریسک بزرگ/ نگاهی به فیلم «شب طلایی»
- تکرار کلیشهها/ نگاهی به فیلم «شب طلایی»
- رونمایی از لوگو و تیزر فیلم سینمایی «شب طلایی»
- نمایش ۱۰ فیلم مرمت شده از گنجینه سینمای ایران در چهلمین جشنواره فیلم فجر
- نام فیلم پسرحاتمیکیا تغییر کرد
نظر شما
پربازدیدترین ها
- نگاهی به سریال پریا / یک عاشقانه نامتعارف
- تاریخچه سریالهای ماه رمضان از ابتدا تاکنون/ در دهه هشتاد ۴۰ سریال روی آنتن رفت
- حقایقی درباره فیلم یک تکه نان به بهانه پخش آن از شبکه نمایش
- حیازدائی از جامعه به سبک نجلا/انتقاد شدید کیهان از سریال نجلا
- نشانهشناسی «صد سال به این سالها»؛ از اندوه بیپایان ایران تا احیای حس نوستالژی
آخرین ها
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر
- در پنجاهودومین دوره برگزاری؛ نیکول کیدمن در مراسم سزار تجلیل میشود
- «بلفاست»؛ روایت یک رویداد تلخ تاریخی از دریچهی نگاه یک کودک
- پارک چان-ووک «راهزنان رتلکریک» را میسازد
- «بلفاست» زیر ذرهبین منتقدان؛ دریچهای تاریخی به جهان از منظر یک کودک
- فراخوان چهل و پنجمین جشنواره ملی فیلم فجر منتشر شد
- «افسانه سپهر» و «دیاِناِی» در راه اکران آنلاین
- آغاز کنسرتنمایش «فرهاد» از هفته آینده





