سینماسینما، آیدا مرادی آهنی- جلال جنّی. به گفته آریانپور این اسمی بود که در مدرسه او را صدا میزدند. بس که شوخ و پُرجنبوجوش بوده. قبل آنکه با زندگی دربیفتد، با ناظمهایش درمیافتاده و بعد با ورود به دهه ۲۰، با پدر -این قدرت مطلق خانواده- درمیافتد و بعد با خانواده و بعد با… هِی درمیافتد و میشود آلاحمد تندخویی که به سر مرحوم خبرهزاده ماهیتابه میکوبد، با آهنگر جلوی خانه درگیر میشود و مردک را لَتوپار میکند و به کوچکترین مخالفتی از کوره درمیرود. دنبال گرفتن حقی است از زندگی که آن حق را وقتی میشکافی و نگاهش میکنی، میشود جوهره حقطلبی ایرانی با ذاتی لبریز از تناقض. فیلم «نویسنده بودن» سعی دارد با رعایت کامل جوانب به آلاحمد نزدیک شود، اما در مواردی قادر به کنترل این امر نیست. حتما نبود سیمین دانشور در فیلم دلیل منطقی دارد. اما مثلا حرفهای شمس آلاحمد یک سری اطلاعات کم مایه برای ماجراست. اینکه خانم دانشور کیک را به سر شمس پرت کرده، بامزه است، اما اگر مسئله قرار است اینقدر شخصی بررسی شود، شاید بهتر میبود دیدگاههای خانوادگی بیشتری میشنیدیم. اما به نظر میرسد هدف فیلم چیز دیگری است که در آن صورت وجود شمس کمکی به اثر نمیکند. مگر نیتی که خود شمس در سر داشته، یعنی همان قصدی که به گفته دهباشی در چاپ «سنگی بر گوری» هم دخیل بوده. بهترین و مفیدترین دیدگاههای مستند را هم از زبان مجابی و دهباشی میشنویم. چراکه در حین صحبت از وجه نویسندگی جلال غافل نیستند. مهمترین هدفی که مستند دنبال میکند، رَد کردن دیدگاههای جانبدارانه نسبت به جلال و شناساندن انسانی بوده که کامو و سارتر نیز ترجمه کرده و اثری چون «سنگی بر گوری» دارد. و دیگر نشان دادن جفایی که روشنفکران و گاه جبهه دیگر هر دو با هم نسبت به او کردهاند و البته خود او هم تا حد زیادی کمتقصیر نبوده. جلال آلاحمد همانطور که مجابی گفته، میخواست معلم جامعه باشد. و یکهو خشونت همان مدیر مدرسه را میگیرد و میشود همان آقای فلکچی. میشود عنکبوت ترسناک گوشه اتاق «خواهرم و عنکبوت». آلاحمدی که بهحق نمیتوان از داستانهای «مدیر مدرسه» و «سنگی بر گوری»اش گذشت. برای نویسندگان -بدون بغض- آلاحمد نویسنده آنجاست. داستانهایی که پر از تصویرند، گوشهای از ذهن شما را میتراشند و همانجا میمانند و این آلاحمد با آلاحمد تودهای و بعدها چندجور آلاحمد دیگر فرق دارد. اصلیترین نکتهای که مستند «نویسنده بودن» از زبان آدمهای مختلف هم چند بار بر آن تاکید میکند، این است که بیایید آلاحمد را در دورههای مختلف ببینیم. آدمی با تناقضات و پارادوکسهای پیچیده که در هر دوره آرمانی را دنبال میکرده و کوتاه نمیآمده. یکدندگی ذهن روشنفکر ایرانی و سختی ذهن مذهبیون را با هم داشته. پس هر تکهاش جداست و به حساب تکهای، همه او را زیر سوال بردن، از یک ذهن ایرادگیر و غرغروتر از ذهن خود آلاحمد میآید
ماهنامه هنروتجربه
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- مهجور
- تمامیتخواهی در سینما
- حجاج سینمایی یا چگونه با تماشای یک فیلم حاجی شویم + ویدئو
- زیر سایه تحمیلی جلال / نگاهی به مستند «نویسنده بودن» ساخته مصطفی آلاحمد
- ماجرای دلخوری هواداران انقلابی حاتمی کیا از دیدار او با بهزاد نبوی /حاتمی کیا بند باز خوبی است
- جلال/ که مینوشت!/ نگاهی به مستند «نویسنده بودن»
نظر شما
پربازدیدترین ها
آخرین ها
- آیین قرعهکشی نمایش فیلمهای جشنواره ۴۳ام / گزارش تصویری
- درباره دو فیلم حاضر در جشنواره فجر/ استعدادهای تازه در سینما
- برنامه نمایش آثار جشنواره فیلم فجر ۴۳ در سینمای رسانه مشخص شد
- فیلم جدید اصغر فرهادی در نیویورک ساخته میشود
- چرا «علت مرگ: نامعلوم» از اکران بازداشته شده بود؟/ پرسشهای بیپاسخ
- اعطای تندیس زرین جایزه ملی مدیریت مالی ایران به همراه اول
- ارائه بستههای ویژه همراه اول بهمناسبت روز پدر
- مرگ ۲ چهره برنده اسکار/ فیلیس دالتون و کلود جرمن درگذشتند
- معرفی آثار مستند راهیافته به چهل و سومین جشنواره فیلم فجر
- بدرقه فریدون شهبازیان به خانه ابدی؛ علیزاده:هنرمندان ما ارج و قرب ندارند/ کاش از رنجی که کشید، حرف میزد
- معرفی برگزیدگان نخستین دوره جشنواره تئاتر «خوشه پروین»/ منیژه محامدی تجلیل شد
- فهرست تهیهکنندگان هم عقب افتاد/ تعویق در اعلام نامزدهای اسکار ۲۰۲۵ به دلیل آتشسوزی لسآنجلس
- یک جایزه برای نماینده برزیل در اسکار/ سی و ششمین جشنواره پالم اسپرینگز برندگان خود را شناخت
- نمایش و بررسی «چگونه قبل از مرگ مادربزرگ، میلیونر شویم!» در سینما اندیشه
- «عطر لیموهای سیسیل»؛ از یاد بُردنِ عطر لیموهای سیسیل!
- وزیر ارشاد در نشست رسانهای مطرح کرد؛ اگر اثری را متوقف کنید، حقالناس است/ تعداد ممنوع از کارها بسیار کم است
- از «ناییجان» تا «هامون»؛ کاراکترهای ماندگار جشنواره فیلم فجر
- آیا حذف «پیرپسر» و «رکسانا» اشتباه دبیر جشنواره فیلم فجر بود؟
- چهل و سومین جشنواره بین المللی تئاتر فجر؛ معرفی آثار نهایی صحنهای بخش ویژه و دو بخش دیگر
- انتشار اولین تصاویر و لوگوموشن «لولی»
- راهیابی «کسری آنلاین» به بخش سینمای جهان در جشنواره داکا
- «میکی۱۷» اکران میشود/ رونمایی فیلم کارگردان برنده نخل طلا در جشنواره برلین
- درباره آخرین ساخته پدرو آلمودوار/ رنگ در سایهسار مرگ
- در پی آتشسوزیهای گسترده در لسآنجلس؛ کدام سلبریتیهای هالیوودی خانهشان خاکستر شد؟
- یونیورسال پیکچرز اعلام کرد؛ «شرک» و «مینیونها» ۲۰۲۶ اکران میشوند
- همزمان با اعلام حضور درجشنواره فیلم فجر؛ نخستین تصویر «اشک هور» منتشر شد
- «۱۰۰۱» با محسن کیایی میآید
- حضور اثری ساخته کارگردان ایرانی در بخش مسابقه جشنواره رتردام
- فریدون شهبازیان درگذشت
- پس از چندبار وقفه؛ مل گیبسون «رستاخیز مسیح» را ۲۰۲۶ میسازد