سینماسینما، محمدرضا امیراحمدی
آغاز سال در هر فرهنگی، یک نماد و شکلی دارد. تقویم چینی و سال نو چینی، تقویم مسیحی و سال نو میلادی، یا تقویم ایرانی و نوروز. برای هر فرهنگی، این آغازها خوش یمن و زیباست و با نشانه هایی تقریبا یکسان از حیوانات، مفهوم خوانی شده و پیش بینی پذیر می نماید. این آغازها در عالم سینما هم، تصاویری در هر جامعه ای دارد و فیلم هایی یادآور آن است.
دنیای غربی، از آغاز سال نو با کریسمس و بابانوئل، نشانه دارد و کاج هایی تزیین شده و البته چون روز آغاز سال، در زمستان است، با بارش برف، آذین می شود. هرگاه در فیلمی یکی از سه عنوان را می بینیم، از فرارسیدن سال نو خبردار می شویم و وقایعی که معمولا با سفر و دور هم بودن و تعطیلات و شادی همراه است. ساده ترین و آشناترین فیلم غربی را شاید بتوان، “تنها در خانه” دانست که اصولا با سال نو، داستان را به حرکت در می آورد. فیلم های غربی، کنار کاج بودن را با شادی و هدیه و خانواده در کنار هم، جمع می کنند.
در سینمای ایران، آغاز سال نو با شکوفه، سفره هفت سین و دید و بازدید و مسافرت، نمادیابی می شود و البته بسیار کم از ننه سرما و عمونوروز، در آثار ایرانی، تصویر و نشانه داریم. در اندک آثار سینمایی ایرانی هم که من به یاد دارم، اگر قهرمانان داستان در نوروز به سفر می روند، برای گریز از جمع بودن است و می خواهند تنها باشند و کمتر، شخصیت های متنوع را به عنوان مهمان یا همراه، در کنار آنان می بینیم. سینمای ایران، البته این را از برداشت نادرست از روایت پردازی دارد که نمی تواند داستانی با کاراکترهای متعدد تعریف کند – البته مثال های اندکی از تجمع شخصیت ها را داریم مثل “یک حبه قند”، که خوشبختانه همه، فامیل هستند و شلوغ. اما داستانی که بیانگر نوروز باشد و در قاعده سینمایی و ما را از خرید نوروزی، مهمانی، سفره هفت سین، خانه تکانی، طبیعت در حال نو شدن یا سیزده بدر و مانند آن، محظوظ کند، حافظه من اثری را به یاد ندارد.
اکنون در آستانه نوروزی دیگر قرار داریم که ویژگی های متفاوت را با خود به همراه دارد و آن، محدودیت های لازم الاجرای ناشی از شیوع ویروس کروناست. برخلاف قاعده نوروزی، نباید خرید کرد، نباید دور هم جمع شد، نباید دید و بازدید کرد، خانه تکانی بی مفهوم شد و البته سفر، ممنوع اعلام شده است. یعنی همه قواعد نوروزی، شکسته شده است. برای چنین وضعیتی سینمای ما باید، داستان و طرح هایی متعدد داشته باشد که اینها را بپروراند و البته عمق روایت را به گونه ای بیان کند که بعد از عبور از این دوره، با دیدن چنین آثاری، همه ابعاد آن را به یاد آورده و سپس، به جمع گرایش پیدا کند و همیشه، آرزوی بودن در جمع را به نیکی، اجرایی کند. داستان ها باید در عین واقعی بودن، در عین حقیقت گفتن، امید و بالیدن را سر دهد. باید بتوان از پس این ماجرا که یادآور حکایت فعالیت جمعی همه مردم در دوران جنگ هشت ساله است یا شاید از خارج گفت و آنچه در جنگ جهانی دوم در خیلی از کشورهای درگیر بروز کرد و همه اقشار به سمت مقابله با بحران رفته بودند، به خوبی و با استواری و افتخار به بودنی دیگر در کنار هم، عبور کنیم. یعنی بتوان به مانند انتهای “تنگه ابوقریب”، بعد از آن همه مبارزه، نسل جدید، پرتوان برآید.
جشنواره فیلم فجر امسال که نه ولی در جشنواره فجر سال ۱۴۰۰، باید بتوان فیلم هایی داشت که تصویر همت جمعی مردم باشد، مردمی که جدابودن و در خانه ماندن را به زبانی دیگر تعبیر کردند و از هنرمند تا سیاستمدار، از کارمند بانک تا کادر درمان، در کنار یکدیگر، در حال عبور از این بحران هستند.
سینمای ایران، باید در این نوروز، این مفهوم امیدواری را با دقت و روشنی و در بستر انبوه مردم، در اذهان پرورانده و سپس نشان دهد، تا ما بعد آن، مفتخر به هویت جمعی به نام “مردم ایران” باشیم.
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- مستند «جستجو در تنگنا»؛ چیزی که شور زندگی خلق میکند
- «پیرپسر»؛ خون بر زمین حاکم میشود
- چیزی شبیه پرسهزدن در سالن نمایشی با آدمهایی که نمیشناسی
- فیلمهایی در بستر نگاه گیشهای و ملودرامی غافلگیرکننده در سینمای ایران
- افزایش مرگ چهرههای مشهور؛ در چین چه خبر است؟
- لغو یک جشنواره سینمایی به دلیل شیوع دوباره کرونا/ جشنواره شانگهای در سال ۲۰۲۳ برگزار میشود
- کاهش پروتکلهای بهداشتی؛ جشنواره کن بدون ماسک و تست کرونا برگزار میشود
- سالنهای سینما و تئاتر با ۸۵.۷۱ درصد بیشترین رعایت پروتکل ها را داشته اند
- خبرنگارانی که سال ۱۴۰۰ آخرین برگ دفتر زندگانیشان شد
- دبیر شورای صنفی نمایش: منتظر نظر سازمان سینمایی برای اکران در نوروز هستیم
- کرونا، سینما و جشنوارهای با حاشیههای بی پایان
- تست کرونای گروههای «تئاتر فجر» قبل از اجرا/ حذفی که جایگزین ندارد
- رییس کمیته مسابقات سازمان لیگ : مدیریت ورزشگاه در حضور تماشاگران سختتر از مدیریت سینما است!
- گفتوگو با داوود موثقی/ اگر سیاستگذاران ما دغدغه فرهنگ داشتند شدت رکود در سینما در این حد نبود
- فعالیت سینماها به حالت عادی بازمیگردد
نظر شما
پربازدیدترین ها
آخرین ها
- آیدا پناهنده: دیگر سریال نمیسازم!
- فوت مدیر دوبلاژ و صداپیشه ایرانی؛ ناهید شعشعانی درگذشت
- پیش از جنایت؛ سینما و مسئولیت اجتماعی در برابر خشونت
- مستند «شهین» نمایش داده میشود
- «مرلین» به تماشاخانه هما میرود/ «اندوه اردیبهشت» روی صحنهی لبخند
- فیلمبرداری فیلم پنجاه و یکم وودی آلن تمام شد
- «فادرلند»؛ وطنی که دیگر نیست
- انتشار نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل»
- نامزدهای گرمی ۲۰۲۷ معرفی شدند
- مرور آثار کیارستمی در پاریس
- پایان تصویربرداری «سلبریتی»/ روایتی از تقابل چهره عمومی و جهان درونی شهرت
- نمایش مجموعهای از فیلمهای کوتاه و انیمیشن در موزه سینمای ایران
- علیرضا رهگذر درگذشت
- «مجلس قربانی سنمّار» در بیضاییخوانی
- «عشق ممکن»؛ طمع در لباس فضیلت
- نگاهی به سینمای مستقل و هنرمندانه ناصر تقوایی؛ از میزانسنهای ماندگار تا معنای ایستادگی و سکوت
- «یل» فعلا اجازه ادامه انتشار ندارد
- «همسفر» و «ذوق مرگ» در راه سینماها
- پاسداشت خسرو احمدی؛ مرد مهربانی که صادقانه کار میکند
- جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی برگزار شد؛ تأکید بر حل اختلافات درونصنفی
- سرژ رضوانی؛ هنرمندی چند وجهی که هیچگاه خود را جدا از ایران نمیبیند
- در سیونهمین دوره برگزاری؛ مستند پگاه آهنگرانی نامزد جایزه فیلم اروپا شد
- میکاییل شهرستانی «افسانههای تبای» را روی صحنه میبرد/ «چمدانهای بیمقصد» در خانه نمایش مهرگان
- جشنواره تئاتر فجر۴۵؛ معرفی مدیران بخشهای دیگرگونههای اجرایی، نمایشنامهنویسی و پایش دانشجویی
- سینمای مستند؛ مهمان کمسهم جشنواره ملی فیلم فجر
- «آنها که کمتر میشناسیم»؛ روایتی از زندگی زنان و کودکان روستایی
- گلاب آدینه؛ بازیگر مؤلف و راوی رنجهای معاصر
- در پنجاهودومین دوره برگزاری؛ نیکول کیدمن در مراسم سزار تجلیل میشود
- «بلفاست»؛ روایت یک رویداد تلخ تاریخی از دریچهی نگاه یک کودک
- پارک چان-ووک «راهزنان رتلکریک» را میسازد





