پایگاه خبری تحلیلی سینماسینما

مشرق: مقاله زیر به قلم «تامس اردبرینک» در تاریخ ۵ نوامبر، در روزنامه نیویورک‌تایمز منتشرشده است.

در گذشته ایرانی‌ها آمریکا را از طریق آتش زدن آدمک‌های مقوایی «عمو سام» یا «بانوی آزادی»(مجسمه آزادی) ریشخند می‌کردند. ولی در ماه‌های اخیر، در حالی که شاهد تحولات عجیب‌وغریبی در عرصه رقابت‌های انتخاباتی ریاست جمهوری آمریکا بودیم، ایرانی‌ها که مترصد دست انداختن «شیطان بزرگ» هستند، از صنایع و هنرها برای این کار دست کشیده‌اند و تنها تلویزیون خود را روشن می‌کنند.

تلویزیون دولتی ایران که تحت مدیریت محافظه‌کاران است، یک‌باره برنامه‌های عادی خود را درباره «جنایات و آدم کشی‌های آمریکا» قطع کرد و یک‌راست به سراغ پخش هر سه مناظره هیلاری کلینتون و دانلد جی. ترامپ رفت- به طور زنده.

این نوع پخش اطلاعات در کشوری که در آن روی ارائه تصاویر آمریکا در رسانه‌ها حساسیت بالایی وجود دارد، اقدامی بی‌سابقه بود، گرچه به‌هیچ‌عنوان غیرقابل توضیح نبود: رقابت‌های انتخاباتی آمریکا آن‌چنان تصویر تأسف باری از سیستم‌های سیاسی آمریکا نشان می‌دهد که تندروهای ایران مسلماً می‌خواهند از آن به نفع خود استفاده کنند.

«حمیدرضا ترقی»، تحلیل‌گر محافظه‌کار که یکی از مهمانان معمول تلویزیون ایران است می‌گوید: ” ما فقط باید بنشینیم و بگذاریم که این نامزدها نشان دهند که چه قدر احمق هستند. بهترین راهی که می‌توانیم اثبات کنیم که دولت امریکا فاسد و مشمئزکننده است، پخش زنده این آدم‌ها در تلویزیون خودمان است.”

بعد از پخش هر مناظره، تحلیل‌گرانی که در تلویزیون ایران درباره محتوای آن بحث می‌کردند، متفق‌القول بودند که امریکا، با وضعیت فعلی خود، ” هیچ غلطی نمی‌تواند بکند.”

این‌که گفته شود دستگاه سیاسی ایران صرفاً با دیدن این مناظره‌ها تفریح می‌کند، کوته‌نظری است. هفته گذشته، رهبر ایران، آیت‌الله علی خامنه‌ای انتخابات آمریکا را ” نمایشی که جنایات و شکست‌های آمریکا را افشاء می‌کند” توصیف کرد.

آیت‌الله خامنه‌ای اشاره به جزییات شرم‌آوری داشت که در این مناظرات مطرح شد: اتهاماتی چون خیانت و تعدی جنسی که نامزدها علیه یکدیگر مطرح می‌کردند. رهبر ایران گفت:

” سخنانی که این دو نامزد انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در هفته‌های اخیر دربارهٔ مسائل غیراخلاقی بیان کردند که احتمالاً حرف بی‌حساب هم نیست، برای نابودی آبروی آمریکا کافی است.”

رهبر ایران این سخنان را در دیدار با دانشجویان و دانش آموزان به مناسبت سالگرد تسخیر سفارت آمریکا در تهران بیان کرد. طرفداران آیت‌الله با شعار «مرگ بر آمریکا» به این اظهارات پاسخ دادند.

گرچه رهبری ایران از نامزد جمهوری‌خواه، دانلد ترامپ، اسم نبرد، ولی ظاهراً داشت از صراحت بیان او تمجید می‌کرد: مردم توجه بیشتری به او (ترامپ) نشان دادند.”

به گفته آیت‌الله خامنه‌ای، این نامزد، دست روی نارضایتی واقعی آمریکایی‌ها گذاشت:

” برای خاطر اینکه حرف‌هایش را مردم نگاه می‌کردند، می‌دیدند درست است؛ در واقعیات زندگی خودشان آن را می‌دیدند.”

رهبران ایران، مدت‌هاست که بر سر قدرت و نفوذ خود در خاورمیانه، با آمریکا درگیر هستند. موضع ایران با خروج سربازان آمریکایی از افغانستان و عراق، تقویت شد.

«جلال برزگر»، روزنامه‌نگار اصلاح‌طلب معتقد است: ” آمریکا دیگر در منطقه ابرقدرت نیست. آمریکا در غرب آسیا ضعیف شده است. آن‌ها اکنون تنها یکی از بازیگران هستند. آمریکا اکنون تنها یک کشور (دخیل در منطقه) است.”

برای آن دسته از ایرانی‌هایی هم که به دیدن مناظره‌ها علاقه ندارند، تلویزیون ایران یک انتخاب دیگر گذاشته است. در هفته‌های اخیر، تلویزیون سریال محبوب نت فلیکس یعنی «House of Cards» را با نام «خانه پوشالی» به نمایش گذاشته است.

به تصور مقامات تلویزیون ایران، کوین اسپیسی در نقش «فرانک آندروود»، سیاستمدار آمریکایی که به ریاست جمهوری می‌رسد، تجسم کامل «چهرهٔ غیرانسانی» سیاست آمریکایی است.

ظاهراً خود آیت‌الله خامنه‌ای هم این سریال را دیده است. در آخرین سخنرانی خود، ایشان سطری از دیالوگ کوین اسپیسی را در این سریال تکرار می‌کند. آیت‌الله گفت: “در همان حالی که دارد با یک دست، دست می‌دهد، به قول خودشان یک‌مشت سنگ در دست دیگرش است که بزند به سر طرف مقابل. طرف، این‌جور آدمی است…”