
سعید مروتی در همشهری نوشت:
رائول والش، کارگردان بزرگ سینمای آمریکا تقریبا همه دوران پربار حرفهایاش را در زمانهای سپری کرد که مثل خیلیهای دیگر بهعنوان «سرگرمیساز» شناخته میشد و خیلی جدی گرفته نمیشد. رائول والش قبل از راه افتادن تئوری مؤلف و مهم قلمداد شدن سرگرمیسازان هالیوود فیلمهایش را ساخت و بهعنوان یک حرفهای در هر ژانری کار کرد و آثار مهم و مؤثری هم به سینما هدیه داد. «دزد بغداد» (۱۹۲۴)، «ارزش افتخار» (۱۹۲۶)، «آنها در شب میرانند» (۱۹۴۰)، «سییرای مرتفع» (۱۹۴۱) و «التهاب شدید» (۱۹۴۹) بخشی از دستاوردهای رائول والش هستند؛ یکی از پرکارترین و حرفهایترین کارگردانهای هالیوود که معمولا در آثارش بر ارزشهای مردانه تأکید میکرد، قهرمان میآفرید و سرنوشت تراژیک ضدقهرمان را بهتصویر میکشید.
«دهه پرشور ۱۹۲۰» از بهترینهای رائول والش و از مهمترین فیلمهای ژانر گنگستری است؛ ژانری که تولدش در سینمای آمریکا مصادف شد با قانون ممنوعیت دادوستد مشروبات الکلی و راهافتادن گروههای تبهکاری. کنارش سنت پلیسینویسی در ادبیات آمریکا به زمینههای اجتماعی این ژانر، پسزمینهای ادبی نیز میبخشید. در فیلم دهه پرشور ۱۹۲۰ به تعبیر کالین مک آرتور در کتاب «دنیای تبهکاران»، رائول والش چنین میپندارد که تجربه خشونت در جنگ جهانی اول و تلخی بیکاری بعد از آن، انسان را اجبارا بهسوی تبهکاری میکشاند. از فیلم والش بهعنوان حسن ختامی برای یک دهه درخشان ظهور سینمای گنگستری نام برده شده؛ فیلمی که در آن ادی بارتلت (جیمز گاگنی) بهعنوان قهرمان جنگ وقتی به شهر بازمیگردد، تبدیل به تبهکار میشود.
سکانس برگزیده: ادیبار تلت (جیمز گاگنی) دوران اوجش را سپری کرده. با تغییر شرایط اجتماعی اوضاع ادی حسابی به هم ریخته و همه داراییاش را از دست داده. ادی پاکباخته یک تنه در برابر جرج (همفری بوگارت) و دار و دستهاش میایستد. ضدقهرمان خسته رائول والش برای آخرین بار میخواهد بایستد و کاری برای دوستش لوید (پریسیلالین) انجام دهد. ادی بارتلت به حساب جرج که رفاقت را با خیانت تاخت زده، میرسد. در انتهای فیلم ادی بارتلت را درگیر با دار و دسته جرج میبینیم. سرنوشت محتوم ادی قهرمان دیروز جنگ و گنگستر امروز از پا درآمدن است. در یکی از مشهورترین سکانسهای تاریخ سینما جیمز گاگنی خودش را به پای پلهها میرساند و بعد سقوط میکند؛ در حالی که پاناما اسمیت (گلاریس جرج)زنی که او را دوست میداشته شاهد مرگش است. این پایان ضدقهرمان دوستداشتنی رائول والش است؛ ضدقهرمانی که دورهاش سرآمده چون به پایان دهه پرشور ۱۹۲۰ رسیدهایم.
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- رسم اعتراض/ مسعود کیمیایی و عدالتی که همیشه نگران قضاوت است
- سکانس طلایی/ اوج التهاب
- چرا پرسش درباره فیلم نساختن ناصر تقوایی متظاهرانه یا دستکم سادهلوحانه است؟ ناخدای بازنشسته
- مغز دیگری/یادداشتی از سعید مروتی درباره مرد عوضی ساخته محمد رضا هنرمند
- خداحافظی طولانی/یادداشتی از سعید مروتی به مناسبت دومین سالگرد درگذشت کیارستمی
- ساعت ۵ عصر بهمن فرمانآرا در «دلم میخواد» از دلافسردگی به نشاط اجتماعی میرسد
- اشکهای «قدرت»/یادداشتی از سعید مروتی درباره گوزنها ساخته مسعود کیمیایی
- غمگین بود و خسته/یادداشت سعید مروتی درباره فیلم لیلا ساخته داریوش مهرجویی
- نگاه سعید مروتی به فیلم «طعمگیلاس»، بهمناسبت ۲۰ سالگی آن: سنگی بر گوری
- ۳۰ سال گذشته و «اجارهنشینها» همچنان تماشاگرش را میخنداند:ساکنان یک کمدی مستحکم
- نگاهی به فیلم «آینهبغل» /یادداشتی از سعید مروتی
- عقبنشینی در پی عقبنشینی/یادداشت سعید مروتی درباره اکران نشدن عصبانی نیستم
- خالتور کاری می کند که گنج قارون ،شاهکار به نظر برسد/یادداشتی از سعید مروتی
- دونده خستگیناپذیر/یادداشتی از سعید مروتی درباره امیر نادری به بهانه اکران فیلم کوه
نظر شما
پربازدیدترین ها
- نشانهشناسی «صد سال به این سالها»؛ از اندوه بیپایان ایران تا احیای حس نوستالژی
- تاریخچه سریالهای ماه رمضان از ابتدا تاکنون/ در دهه هشتاد ۴۰ سریال روی آنتن رفت
- «غریزه»؛ وقتی همچون تبعیدی از شهر خود میگریزی
- با انتشار بیانیهای اعلام شد؛ دلایل کنار گذاشتن نوید محمدزاده به روایت سازندگان تئاتر «آرش»
- «زن ناشناس» ساخته آرتور هراری، موفق در گیشه
آخرین ها
- یادداشتی بر بیضاییخوانی؛ تاریخ فقط با نامهای تازه تکرار میشود
- جواد مجابی درگذشت
- نگاهی به موسیقی فیلم «استخر»/ ناظرِ آرام صحنهها
- «۱۵/۱۸» (محلی برای شفا)؛ صدای عصیان جوانان فرانسوی
- حسین وخشوری دبیر اولین جشنواره فیلم فجر و مدیرمسئول هفتهنامه سینما درگذشت
- سینمای تینایجری در ایران/ از دهههای دور تا «تهران کنارت» و «بیداد»
- همزمان با برگزاری ونیز ۲۰۲۶/ آلبرتو باربرا: جشنواره امسال نسبت به سالهای گذشته سیاسیتر است
- پس از کسب چهار جایزه بینالمللی/ ادامه حضور جهانی « این صداها واقعیست» در هشت جشنواره
- مستند «زعفران»؛ زیبایی، توازن و جهانی فراموش شده
- «نفرین توقیف» راهی جشنواره فیلم لندن میشود
- نخستین نمایش جهانی «در جاده با کیارستمی» در بوسان
- اندیشکده خانه تئاتر تاسیس شد
- نمایش «سر به سر» در جشنواره کره جنوبی
- «کوری»؛ وقتی جنایت از یک فرد به شبکه قدرت و سکوت میرسد
- سیکل معکوس نظارت و سانسور بر سینما
- مادری با سه فرزند هنرمند / خاویر باردم: خوششانس بودم که او مرا بزرگ کرد
- جشنواره فیلم بوسان ۲۰۲۶؛ نخستین اکران فیلم مجید مجیدی و نمایش ۵ فیلم ایرانی
- «ضیافت» به پروژه بیضاییخوانی رسید/ «اژدهاک» دوباره خوانده شد
- «استوار ساقی»، «باگ» و «چمدان آبی» در جشنواره احمدآباد هندوستان/ نمایش ۶ انیمیشن
- جایزه بهترین فیلم برداری تونس به فیلم کوتاه «البنات» رسید
- «زن ناشناس» ساخته آرتور هراری، موفق در گیشه
- همچون غرش شیری باستانی که در درهای خواب رفته به گوش میرسد
- خوانشی چند لایه از فضا، فرم و سیاست در فیلم «انگل»/ معماریِ نابرابری
- با انتشار بیانیهای اعلام شد؛ دلایل کنار گذاشتن نوید محمدزاده به روایت سازندگان تئاتر «آرش»
- یک شکست برای فیلم ریدلی اسکات؛ «مرد عنکبوتی» به پیشتازی ادامه میدهد
- «امیرو»؛ پرترهای ناتمام از یک انسان طردشده
- رابطه سوژه و قدرت در «بیداد»/ آواز برای بازپسگیری سوژگی
- «بیداد»؛ وقتی مضمون از فیلم جلو میزند
- نگاهی به نمایش «ویکنت شقه شده»/ توپها برای که شلیک می کنند؟
- یادداشتی بر بیضایخوایی؛ تجربهای تازه با نسلی تازه





