سینماسینما، مصطفی یوسفزاده
اگر کسی پی برد که یک معضل مهم و ملتهب اجتماعی مانند خشونت های کلامی منجر به جنایت وجود دارد که معلول خلأ امنیت روانی است و قصد دارد با استفاده از مدیوم سینما آن معضل را با دیگران به اشتراک بگذارد، باید به قواعد مدیوم هم تن بدهد تا کوشش خود را بیثمر نبیند.
تلاش فیلمساز برای بیان قصهای چالشبرانگیز در دل التهابات اجتماعی امروز جامعه با محوریت زنان تحسینبرانگیز و قابل توجه است. این تلاش و کوشش وقتی اهمیت بیشتری می یابد که فیلمساز قصد دارد با دوری از افتادن در ورطه نگرش های افراطی و شعاری فمینیستی از وجوه یک کنش اخلاقی و انتخابی مهم پرده بردارد و مخاطب را با وجدانی بیدار و مسئولیتپذیر مواجه سازد.
در روزگاری که همگان نگران ترویج بیاخلاقی در گوشه و کنار جامعه هستند و آستانه تحمل افراد به قدری است که ممکن است با خلق کوچکترین موقعیت ملتهب دست به عملی بزنند که نتیجهای هولناک در پی دارد، ترانه (سارا بهرامی) دست به یک انتخاب اخلاقی بزرگ و سرنوشتساز می زند. او در یکی از همین موقعیت های روزمره که بارها شاهدش هستیم، ناخواسته کاری می کند که می توانست از کنارش بگذرد، ولی یک انتخاب اخلاقی انجام می دهد که نه فقط زندگی خود، بلکه چند خانواده را تا سال ها تحت تاثیر قرار می دهد.
اما تلاش محترمانه فیلمساز ناکام می ماند، به دلیل همان نکته که ذکرش رفت؛ تن ندادن به قواعد مدیوم.
مثلا قصه «جمشیدیه» آنقدر پر و پیمان نیست که ما را در فرایند انتخاب اخلاقی ترانه قرار دهد. اساسا شناختی از ترانه حاصل نمی شود تا مخاطب او را همراهی کند. فیلم اساسا برای مخاطب زمینهچینی مناسب و درخوری قرار نمی دهد تا موقعیت انسانی و اخلاقی ترانه منطقی جلوه کند. بنابراین در نبود فراز و فرودهای منطقی قصه، انتخاب نماهای درشت با بازی خوب و درگیرکننده سارا بهرامی و پانته آ پناهیها و خلق موقعیت های اشکبرانگیز موجب همدلی نمی شود. وقتی فیلم توانایی کشف انگیزه های درونی و روانی ترانه را ندارد، کوشش برای اثبات بیگناهی او در دادگاه نیز بیثمر است.
انتخاب دو خانواده از دو طبقه مختلف اجتماعی و نشان دادن تضاد های میان آنان نهتنها در تعمیق و حل مسئله کارکرد ندارد، بلکه بیش از آنکه مخاطب را وارد موقعیت پیچیده انسانی کند، با سیستم معیوبی مواجه می کند که فیلم ابدا در حد و اندازه های بیان معضلات آن نیست، چراکه در سینما اول باید جزء را ساخت تا به کل برسیم. اول باید فردیت و شخصیت افراد درگیر قصه ساخته و پرداخته شوند. در نبود سینما خطابه شعاری امیر در دادگاه در نبود قانون بازدارنده و عدم حضور زنان در ورزشگاه ها و مونولوگ ترانه در بیان قربانی شدن زنان در جامعه خشن چه جایگاهی در سینما دارد؟
منبع: ماهنامه هنروتجربه
لینک کوتاه
مطالب مرتبط
- نقد؛ چراغی در رهگذر تاریک و روشن سینما
- غریبههای آشنا/ تاملی بر فیلم «هارمونیهای ورکمایستر» ساخته بلا تار
- «جمشیدیه» به صورت آنلاین اکران میشود
- بدترین فیلمهای ۲۰۱۹، از نگاه منتقدان ورایتی
- جذاب اما نه فوقالعاده!/ نگاهی به فیلم “متری شیش و نیم”
- یک فیلم خیلی خوب ببینید/ نگاهی به فیلم «روسی»
- «اینسرت»/ رئالیسمِ تلخِ بارانی؛ نگاهی به فیلم «سرکوب»
- نمایش و نقد ۲ مستند با موضوع سوریه در کانون فیلم «سینماحقیقت»
- منطق «همه میدانند»/ نگاهی به فیلم «همه میدانند»
- نگاهی به فیلم «قسم»/ اتوبوسی به رسم قسم
- محاکمه در بیابان/ نگاهی به فیلم «قصر شیرین»
- شنیدنِ دوباره یک ترانه عاشقانه شیرین/ نگاهی به فیلم «دوباره زندگی»
- «اینسرت»/ یک فریب شیک؛ یاددداشتی بر فیلم «ایده اصلی»
- ققنوس سوخته/ نگاهی به فیلم «شعلهور»
- «تیغ و ابریشم»/ نگاهی به فیلم «قصر شیرین»؛ یک روایت صمیمی
نظر شما
پربازدیدترین ها
آخرین ها
- در سی و دومین دوره برگزاری جشنواره؛ فیلمساز ایرانی با «۳۲ متر» به سارایوو میرود
- آقای کارگردان جنگ فرهنگی را برده است؛ یونانیها در افسون «اودیسه» کریستفر نولان
- مراسم تشییع و خاکسپاری پیکر زنده یاد «اکبر عبدی»
- با بازی دیوید جانسون؛ دنباله سوم «پلنگ سیاه» ساخته میشود
- پاتوق مستند و نمایش «دختران باد» و «بوم ایرانی»
- اکبر عبدی به خانه ابدی بدرقه شد
- در رثای خیرخواه، اکبر آقای عبدی!
- خوانهای اودیسئوس؛ سفر اسطورهای میان هیولاها، وسوسهها و آزمونهای انسانی
- اکبر عبدی؛ از بازیگریِ بدن تا آفرینش شخصیت
- آخرین پلان مرد هزارچهره؛ اکبر عبدی در قاب جاودانگی
- اکبر عبدی درگذشت
- عکاس مشهور ایرانی در بستر بیماری/ یک درخواست از وزیر ارشاد
- ۲ فیلم ایرانی در ایتالیا؛ آثار قرایی و عسگری در ونیز ۲۰۲۶ نمایش داده میشود
- کورش سلیمانی از مدیریت تئاترشهر استعفا داد
- «در محاصره» به آفریقا جنوبی میرود
- در هشتاد و سومین دوره برگزاری؛ فیلمهای جشنواره ونیز با آثاری از سینماگران ایرانی اعلام شد
- نولان در صدر لیست؛ فهرستی از ۱۰۰ کارگردان قدرتمند هالیوود منتشر شد
- «اودیسه» نولان؛ سفری خیرهکننده به قلب اسطوره، اما نه به عمق انسان
- به مناسبت هفت سالگی سوینا؛ نسخه ویژه نابینایان «گیلانه» با صدای گلاب آدینه منتشر میشود
- «مرا ببوس»؛ صدای زنی که روایت را از آنِ خود میکند
- آغاز اکران آنلاین مستند «ساعت بیولوژیک»/ جشنواره سریالسازی نوین با روایت عمودی
- «کلاغ»؛ به دنبال روایتی غیرکلیشهای
- «بایسیکلران»؛ دور باطل در جهانی گروتسک
- جشنواره ونیز ۲۰۲۶؛ آیا فیلمی از ایران شانس رفتن به مسابقه را دارد؟
- هجوم به یک سالن تئاتر به دلیل مطالبه مالی!
- نهمین جایزه کتاب سال سینمایی در ایستگاه پایانی
- چرا «مزرعه حیوانات» نفروخت؟
- برای آخرین بار، «مرا ببوس»
- «استخر»؛ خواستن یا نخواستن؟
- فینال جام جهانی رقیب روز یکشنبهی فیلم نولان





